Infeksionet në shtatzëni – Çfarë duhet të dijë çdo grua shtatzënë

Infeksionet në shtatzëni – Shtatzënia është një periudhë e veçantë në jetën e një gruaje, gjatë së cilës organizmi pëson ndryshime të shumta hormonale, imunologjike dhe fiziologjike. Këto ndryshime janë të domosdoshme për zhvillimin normal të fetusit, por në të njëjtën kohë mund ta bëjnë gruan më të ndjeshme ndaj disa infeksioneve. Disa prej tyre janë të lehta dhe kalojnë pa pasoja, ndërsa të tjera mund të ndikojnë seriozisht në shëndetin e nënës, zhvillimin e fetusit apo ecurinë e shtatzënisë.

Infeksionet në shtatzëni – Shumica e infeksioneve gjatë shtatzënisë mund të diagnostikohen dhe trajtohen me sukses nëse zbulohen në kohë. Pikërisht për këtë arsye kontrollet e rregullta gjinekologjike, analizat laboratorike dhe ndjekja e rekomandimeve të mjekut janë pjesë thelbësore e kujdesit prenatal.

Infeksionet në shtatzëni – Njohja e shenjave të para, faktorëve të rrezikut dhe mënyrave të parandalimit ndihmon në mbrojtjen e shëndetit të nënës dhe të foshnjës.

Çfarë janë infeksionet në shtatzëni?

Infeksionet në shtatzëni janë sëmundje të shkaktuara nga baktere, viruse, kërpudha ose parazitë që zhvillohen gjatë periudhës së shtatzënisë. Ato mund të prekin:

• Traktin urinar.
• Vaginën dhe qafën e mitrës.
• Mitrën dhe placentën.
• Lëngun amniotik.
• Organet e tjera të trupit si mushkëritë, lëkura ose sistemi gastrointestinal.

Në disa raste mikroorganizmat nuk dëmtojnë vetëm nënën, por mund të kalojnë edhe tek fetusi përmes placentës, gjatë lindjes ose, më rrallë, pas lindjes.

Jo çdo infeksion është i rrezikshëm, por disa prej tyre kërkojnë trajtim të menjëhershëm për të parandaluar komplikacionet.

Pse shtatzënia rrit rrezikun për infeksione?

Infeksionet në shtatzëni – Gjatë shtatzënisë ndodhin ndryshime të rëndësishme në sistemin imunitar. Organizmi duhet të krijojë një ekuilibër mes mbrojtjes ndaj mikrobeve dhe tolerancës ndaj fetusit, i cili përmban material gjenetik edhe nga babai.

Përveç ndryshimeve imunitare, ndikojnë edhe:

• rritja e hormoneve estrogjen dhe progesteron;
• ndryshimet në florën normale vaginale;
• ngadalësimi i zbrazjes së traktit urinar;
• zgjerimi i ureterëve dhe veshkave;
• presioni i mitrës mbi fshikëzën urinare;
• ndryshimet në metabolizëm.

Këto ndryshime e bëjnë më të lehtë zhvillimin e disa infeksioneve, veçanërisht atyre urinare dhe vaginale.

Si ndikojnë Infeksionet në shtatzëni tek fetusi?

Ndikimi varet nga:

• lloji i mikroorganizmit;
• mosha gestacionale;
• koha kur ndodh infeksioni;
• shpejtësia e diagnostikimit;
• fillimi i trajtimit.

Disa infeksione nuk shkaktojnë asnjë problem, ndërsa të tjera mund të shoqërohen me:

• abort spontan;
• lindje të parakohshme;
• çarje të parakohshme të membranave;
• peshë të ulët në lindje;
• infeksion neonatal;
• anomali kongjenitale;
• vonesë në zhvillimin fetal.

Për këtë arsye, identifikimi i hershëm është një nga objektivat kryesorë të kujdesit obstetrikal.

Infeksionet në shtatzëni – Llojet më të shpeshta

Infeksionet mund të ndahen në disa grupe kryesore.

Infeksionet urinare

Janë ndër infeksionet më të zakonshme gjatë shtatzënisë.

Përfshijnë:

• bakteriurinë asimptomatike;
• cistitin;
• pielonefritin.

Nëse nuk trajtohen, mund të rrisin rrezikun për lindje të parakohshme dhe komplikacione serioze tek nëna.

Infeksionet vaginale

Ekuilibri i florës vaginale ndryshon gjatë shtatzënisë, duke favorizuar zhvillimin e disa infeksioneve.

Më të shpeshtat janë:

• kandidiaza vaginale;
• vaginoza bakteriale;
• trikomoniaza.

Disa prej tyre mund të lidhen me lindjen e parakohshme ose me çarjen e hershme të membranave.

Infeksionet seksualisht të transmetueshme

Infeksionet në shtatzëni – Infeksionet seksualisht të transmetueshme kërkojnë vëmendje të veçantë gjatë shtatzënisë.

Ndër më të rëndësishmet janë:

• klamidia;
• gonorrea;
• sifilizi;
• HIV;
• hepatiti B;
• hepatiti C;
• herpesi genital;
• HPV.

Shumë prej tyre mund të transmetohen tek foshnja gjatë shtatzënisë ose gjatë lindjes.

Infeksionet virale

Viruset mund të shkaktojnë komplikacione të ndryshme në varësi të periudhës së shtatzënisë.

Më të rëndësishmet janë:

• gripi;
• COVID-19;
• citomegalovirusi (CMV);
• rubeola;
• varicela;
• parvovirusi B19.

Disa prej tyre mund të ndikojnë në zhvillimin neurologjik ose strukturor të fetusit.

Infeksionet parazitare

Infeksioni më i njohur është toksoplazmoza.

Ajo mund të merret nga:

• konsumimi i mishit të pagatuar mirë;
• kontakti me feçet e maceve;
• frutat dhe perimet e palara.

Nëse infeksioni ndodh për herë të parë gjatë shtatzënisë, ekziston mundësia e transmetimit tek fetusi.

Infeksionet bakteriale sistemike

Edhe infeksione të tjera bakteriale mund të komplikojnë shtatzëninë, si:

• infeksionet respiratore;
• pneumonia bakteriale;
• meningjiti;
• sepsa.

Këto janë më të rralla, por kërkojnë trajtim urgjent.

Faktorët që rrisin rrezikun për Infeksionet në shtatzëni

Disa gra kanë më shumë mundësi të zhvillojnë infeksione.

Faktorët më të zakonshëm janë:

• diabeti para ose gjatë shtatzënisë;
• anemia;
• obeziteti;
• imuniteti i dobësuar;
• historia e infeksioneve urinare të përsëritura;
• historia e infeksioneve vaginale kronike;
• partnerë seksualë të shumtë;
• higjiena intime jo e përshtatshme;
• përdorimi i antibiotikëve pa rekomandim mjekësor;
• pirja e duhanit;
• mosha shumë e re ose mbi 35 vjeç;
• mungesa e kontrolleve prenatale.

Infeksionet në shtatzëni – A mund të mos japin simptoma?

Po. Një pjesë e konsiderueshme e infeksioneve gjatë shtatzënisë janë plotësisht asimptomatike.

Për shembull:

• bakteriuria asimptomatike;
• klamidia;
• vaginoza bakteriale;
• infeksioni me CMV;
• disa raste të hepatitit B.

Kjo është arsyeja pse analizat rutinë gjatë shtatzënisë janë po aq të rëndësishme sa edhe vizitat obstetrikale.

Pse është i rëndësishëm diagnostikimi i hershëm?

Sa më herët të zbulohet infeksioni, aq më të mëdha janë mundësitë për trajtim efektiv dhe për parandalimin e komplikacioneve.

Diagnostikimi i hershëm ndihmon në:

• mbrojtjen e shëndetit të nënës;
• uljen e rrezikut të abortit spontan;
• parandalimin e lindjes së parakohshme;
• zvogëlimin e infeksioneve tek i porsalinduri;
• mbrojtjen e zhvillimit normal të fetusit;
• zgjedhjen e trajtimit më të sigurt gjatë shtatzënisë.

Sot ekzistojnë analiza laboratorike dhe metoda diagnostikuese të sigurta që lejojnë identifikimin e shumicës së infeksioneve pa rrezikuar nënën apo foshnjën.

Simptomat e infeksioneve në shtatzëni

Jo të gjitha infeksionet gjatë shtatzënisë shfaqin simptoma. Në shumë raste, gruaja mund të ndihet mirë dhe infeksioni zbulohet vetëm gjatë analizave rutinë. Megjithatë, kur simptomat janë të pranishme, ato nuk duhen neglizhuar, pasi ndërhyrja e hershme mund të parandalojë komplikacionet.

Shenjat më të zakonshme që mund të tregojnë praninë e një infeksioni janë:

• Temperaturë mbi 38°C.
• Të dridhura ose ndjesi të forta të ftohti.
• Lodhje e pazakontë dhe dobësi.
• Dhimbje barku ose kontraksione të parakohshme.
• Dhimbje në pjesën e poshtme të shpinës.
• Djegie gjatë urinimit.
• Urinim i shpeshtë ose urgjent.
• Urinë me erë të rëndë ose me ngjyrë të turbullt.
• Sekrecione vaginale të shtuara, me ngjyrë ose me erë të pakëndshme.
• Kruarje dhe djegie vaginale.
• Gjakderdhje vaginale.
• Dhimbje gjatë marrëdhënieve seksuale.
• Rrjedhje e lëngut amniotik.
• Ulje e lëvizjeve fetale në fazat më të avancuara të shtatzënisë.

Nëse shfaqet një ose më shumë nga këto simptoma, gruaja duhet të kontaktojë menjëherë mjekun obstetër-gjinekolog.

Shkaku kryesor është bakteri Escherichia coli (E. coli), i cili normalisht jeton në zorrë, por mund të depërtojë në traktin urinar.

Llojet kryesore

Bakteriuria asimptomatike

Në këtë rast bakteret gjenden në urinë, por gruaja nuk ka simptoma. Edhe pse nuk shkakton shqetësime, ajo duhet të trajtohet sepse mund të evoluojë në infeksion të veshkave.

Cistiti

Është infeksioni i fshikëzës urinare dhe shoqërohet me:

• djegie gjatë urinimit;
• urinim të shpeshtë;
• dhimbje suprapubike;
• ndonjëherë gjak në urinë.

Pielonefriti

Është infeksion i veshkave dhe konsiderohet urgjencë obstetrikale.

Shenjat përfshijnë:

• temperaturë të lartë;
• dhimbje të forta në mes;
• të vjella;
• dobësi të përgjithshme;
• takikardi.

Në shumë raste kërkon shtrim në spital dhe trajtim me antibiotikë intravenozë.

Infeksionet vaginale

Kandidiaza vaginale

Është infeksioni mykotik më i zakonshëm gjatë shtatzënisë.

Shkaktohet nga rritja e kërpudhave Candida, të favorizuara nga ndryshimet hormonale.

Simptomat:

• kruarje intensive;
• djegie;
• sekrecione të bardha si gjizë;
• skuqje vaginale.

Trajtimi zakonisht bëhet me preparate lokale antimykotike të sigurta gjatë shtatzënisë.

Vaginoza bakteriale

Ndodh kur prishet ekuilibri normal i florës vaginale.

Simptomat:

• sekrecione gri ose të bardha;
• erë karakteristike si peshk;
• shqetësim vaginal.

Në shtatzëni është e rëndësishme sepse lidhet me:

• lindje të parakohshme;
• çarje të parakohshme të membranave;
• infeksione pas lindjes.

Trikomoniaza

Është një infeksion seksualisht i transmetueshëm.

Simptomat:

• sekrecione të verdha ose jeshile;
• erë e pakëndshme;
• kruarje;
• djegie.

Trajtimi bëhet me antibiotikë të përshtatshëm sipas javës së shtatzënisë dhe rekomandimit të mjekut.

Infeksionet seksualisht të transmetueshme

Disa IST mund të kalojnë tek foshnja gjatë shtatzënisë ose gjatë lindjes.

Më të rëndësishmet janë:

• Klamidia.
• Gonorrea.
• Sifilizi.
• HIV.
• Hepatiti B.
• Herpesi genital.

Nëse diagnostikohen herët, shumica mund të menaxhohen duke ulur ndjeshëm rrezikun për foshnjën.

Infeksionet virale

Gripi

Gratë shtatzëna kanë rrezik më të lartë për komplikacione nga gripi.

Komplikacionet mund të përfshijnë:

• pneumoni;
• insuficiencë respiratore;
• lindje të parakohshme.

Vaksinimi gjatë shtatzënisë rekomandohet sipas udhëzimeve kombëtare dhe ndërkombëtare.

COVID-19

Shumica e grave e kalojnë me simptoma të lehta, por disa mund të zhvillojnë:

• pneumoni;
• hipoksi;
• lindje të parakohshme;
• nevojë për kujdes intensiv.

Monitorimi obstetrikal është shumë i rëndësishëm.

Citomegalovirusi (CMV)

CMV është shkaku më i shpeshtë i infeksioneve kongjenitale virale.

Tek nëna shpesh nuk jep simptoma.

Tek fetusi mund të shkaktojë:

• humbje dëgjimi;
• dëmtime neurologjike;
• vonesë në zhvillim.

Toksoplazmoza

Infeksioni shkaktohet nga paraziti Toxoplasma gondii.

Rreziku për fetusin varet nga momenti i infeksionit.

Komplikacionet mund të përfshijnë:

• dëmtime të syve;
• hidrocefali;
• kalcifikime cerebrale;
• çrregullime neurologjike.

Si diagnostikohen infeksionet në shtatzëni?

Diagnostikimi bazohet në kombinimin e historisë klinike, ekzaminimit fizik dhe analizave laboratorike.

Mjeku mund të rekomandojë:

Analizën e urinës

Përdoret për të zbuluar:

• baktere;
• leukocite;
• nitrite;
• gjak në urinë.

Urinokulturën

Është metoda më e saktë për identifikimin e bakterit përgjegjës dhe përcaktimin e antibiotikut më efektiv.

Analizat e gjakut

Mund të përfshijnë:

• hemogramën;
• CRP;
• prokalcitoninën;
• serologjitë për infeksione të ndryshme.

Tamponët vaginalë dhe cervikalë

Përdoren për diagnostikimin e:

• kandidiazës;
• vaginozës bakteriale;
• klamidias;
• gonorresë;
• streptokokut të grupit B.

Testet molekulare (PCR)

Janë shumë të ndjeshme dhe përdoren për:

• CMV;
• HSV;
• klamidia;
• gonorrea;
• HPV;
• infeksione të tjera virale.

Ekografia obstetrikale

Nuk diagnostikon vetë infeksionin, por mund të zbulojë shenja indirekte si:

• vonesë në rritjen fetale;
• ndryshime të lëngut amniotik;
• anomalitë fetale;
• shenja të infeksioneve kongjenitale.

Si trajtohen infeksionet gjatë shtatzënisë?

Trajtimi varet nga:

• mikroorganizmi përgjegjës;
• java e shtatzënisë;
• gjendja e nënës;
• gjendja e fetusit.

Në përgjithësi mund të përdoren:

• antibiotikë të sigurt për shtatzëninë;
• antimykotikë lokalë;
• antiviralë në raste të përzgjedhura;
• antipiretikë për temperaturën;
• hidratim i mirë;
• pushim;
• monitorim obstetrikal.

Është shumë e rëndësishme që asnjë antibiotik ose medikament të mos merret pa rekomandimin e mjekut, pasi disa barna mund të jenë të papërshtatshme ose të dëmshme për zhvillimin e fetusit.

Komplikacionet e mundshme

Nëse infeksionet nuk diagnostikohen dhe trajtohen në kohë, ato mund të shkaktojnë komplikacione serioze.

Komplikacionet tek nëna

• Pielonefrit.
• Sepsë.
• Infeksion i placentës.
• Infeksion pas lindjes.
• Pneumoni.
• Dështim i funksionit të veshkave në raste të rralla.
• Shtrim në spital.
• Nevojë për lindje të parakohshme për arsye mjekësore.

Komplikacionet tek fetusi

• Abort spontan.
• Lindje e parakohshme.
• Çarje e parakohshme e membranave.
• Peshë e ulët në lindje.
• Infeksione neonatale.
• Dëmtime neurologjike.
• Probleme të dëgjimit dhe shikimit.
• Anomali kongjenitale në disa infeksione specifike.
• Në raste shumë të rralla, humbje fetale.

Prandaj, kontrollet prenatale, analizat e rekomanduara dhe trajtimi i hershëm mbeten mënyra më efektive për të mbrojtur shëndetin e nënës dhe të foshnjës.

Si mund të parandalohen infeksionet gjatë shtatzënisë?

Edhe pse jo të gjitha infeksionet mund të parandalohen, shumica e tyre mund të shmangen ose të diagnostikohen në fazat e hershme përmes kujdesit të duhur prenatal. Ndjekja e rekomandimeve të mjekut dhe adoptimi i zakoneve të shëndetshme janë mënyrat më efektive për të mbrojtur shëndetin e nënës dhe zhvillimin normal të fetusit.

Parandalimi fillon që në momentin kur gruaja planifikon shtatzëninë dhe vazhdon gjatë gjithë periudhës së saj.

Kontrollet e rregullta prenatale

Vizitat e rregullta tek obstetër-gjinekologu janë baza e një shtatzënie të shëndetshme.

Gjatë këtyre kontrolleve mund të zbulohen:

• infeksione urinare pa simptoma;
• infeksione vaginale;
• infeksione seksualisht të transmetueshme;
• ndryshime laboratorike që tregojnë praninë e një infeksioni;
• komplikacione të hershme që kërkojnë trajtim.

Shumë infeksione zbulohen vetëm falë analizave rutinë, para se të shfaqin simptoma.

Higjiena personale

Ruajtja e higjienës intime ndihmon në uljen e rrezikut për infeksione vaginale dhe urinare.

Rekomandohet:

• larja e zonës intime vetëm me ujë ose produkte me pH të përshtatshëm;
• shmangia e larjeve vaginale (douching), pasi prishin florën normale;
• tharja e zonës intime pas larjes;
• ndërrimi i rregullt i të brendshmeve;
• përdorimi i të brendshmeve prej pambuku;
• shmangia e veshjeve shumë të ngushta që mbajnë lagështinë.

Një higjienë e ekuilibruar është më e dobishme sesa përdorimi i tepërt i produkteve antiseptike.

Parandalimi i infeksioneve urinare

Për të ulur rrezikun e infeksioneve urinare rekomandohet:

• pirja e mjaftueshme e ujit gjatë ditës;
• mosmbajtja e urinës për periudha të gjata;
• zbrazja e plotë e fshikëzës gjatë urinimit;
• urinimi pas marrëdhënieve seksuale;
• pastrimi nga përpara drejt prapa pas përdorimit të tualetit;
• trajtimi i kapsllëkut, i cili mund të favorizojë infeksionet urinare.

Ushqimi i sigurt gjatë shtatzënisë

Disa infeksione transmetohen përmes ushqimit, prandaj siguria ushqimore është shumë e rëndësishme.

Rekomandohet:

• konsumimi vetëm i mishit të gatuar mirë;
• shmangia e mishit të papërpunuar ose gjysmë të gatuar;
• larja e mirë e frutave dhe perimeve;
• përdorimi i qumështit dhe produkteve të pasterizuara;
• shmangia e vezëve të pagatuara;
• ruajtja e ushqimeve në temperaturën e duhur.

Këto masa ndihmojnë në parandalimin e toksoplazmozës, listeriozës dhe infeksioneve të tjera ushqimore.

Kujdesi gjatë kontaktit me kafshët

Disa infeksione mund të transmetohen nga kafshët.

Për të ulur rrezikun:

• shmangni pastrimin e kutisë së rërës së maceve; nëse është e domosdoshme, përdorni doreza dhe lani mirë duart;
• lani duart pas kontaktit me kafshët;
• përdorni doreza gjatë punëve në kopsht ose kontaktit me dheun;
• mos konsumoni qumësht të papasterizuar ose produkte të papërpunuara me origjinë shtazore.

Mbrojtja nga infeksionet seksualisht të transmetueshme

Nëse ekziston rrezik për infeksione seksualisht të transmetueshme:

• përdorni prezervativ sipas këshillës së mjekut;
• shmangni marrëdhëniet seksuale me partnerë të rinj gjatë shtatzënisë;
• trajtoni njëkohësisht partnerin kur diagnostikohet një infeksion seksualisht i transmetueshëm;
• kryeni analizat e rekomanduara gjatë shtatzënisë.

Trajtimi vetëm i gruas, pa trajtuar partnerin kur është e nevojshme, mund të çojë në riinfektim.

Vaksinimi gjatë shtatzënisë

Disa vaksina janë të rekomanduara gjatë shtatzënisë dhe ndihmojnë në mbrojtjen si të nënës ashtu edhe të foshnjës.

Mjeku mund të rekomandojë:

• vaksinën kundër gripit sezonal;
• vaksinën Tdap (kundër tetanozit, difterisë dhe pertusisit) në javët e rekomanduara të shtatzënisë;
• vaksina të tjera sipas gjendjes shëndetësore dhe rekomandimeve kombëtare.

Nëse gruaja nuk është imunizuar ndaj rubeolës ose varicelës, vaksinat zakonisht bëhen para planifikimit të shtatzënisë ose pas lindjes, jo gjatë shtatzënisë.

Pse nuk duhet të përdoren antibiotikët pa këshillën e mjekut?

Vetëm mjeku mund të përcaktojë:

• nëse infeksioni është bakterial, viral apo mykotik;
• nëse nevojitet trajtim;
• cili antibiotik është i sigurt për javën përkatëse të shtatzënisë;
• dozën dhe kohëzgjatjen e trajtimit.

Përdorimi i antibiotikëve pa recetë mund të:

• mos e eliminojë infeksionin;
• krijojë rezistencë bakteriale;
• shkaktojë efekte anësore;
• ndikojë negativisht tek fetusi nëse përdoren barna të papërshtatshme.

Kur duhet të kërkoni menjëherë ndihmë mjekësore?

Kontaktoni menjëherë mjekun ose paraqituni në urgjencë nëse shfaqen:

• temperaturë e lartë që nuk ulet;
• dhimbje të forta barku;
• dhimbje të forta në mes, sidomos të shoqëruara me temperaturë;
• rrjedhje e lëngut amniotik;
• gjakderdhje vaginale;
• kontraksione të rregullta para kohe;
• sekrecione me erë të rëndë dhe temperaturë;
• vështirësi në frymëmarrje;
• ulje e ndjeshme e lëvizjeve të fetusit;
• të vjella të vazhdueshme dhe pamundësi për t’u hidratuar.

Këto simptoma mund të tregojnë një komplikacion që kërkon vlerësim të menjëhershëm.

Ndikimi i infeksioneve në lindje

Në disa raste, infeksionet mund të ndikojnë edhe në mënyrën e lindjes.

Për shembull:

• Herpesi genital aktiv në momentin e lindjes mund të jetë arsye për lindje me prerje cezariane, për të ulur rrezikun e transmetimit tek foshnja.
• Streptokoku i grupit B zakonisht menaxhohet me antibiotikë gjatë lindjes për të mbrojtur të porsalindurin.
• Infeksione të caktuara mund të kërkojnë monitorim më të afërt të fetusit ose trajtim të specializuar gjatë dhe pas lindjes.

Vendimi për mënyrën e lindjes merret gjithmonë nga ekipi obstetrikal, bazuar në gjendjen e nënës dhe të fetusit.

Mite dhe fakte

Miti: Çdo infeksion gjatë shtatzënisë dëmton foshnjën.

Fakt: Shumë infeksione trajtohen me sukses dhe nuk shkaktojnë pasoja nëse diagnostikohen në kohë.

Miti: Nëse nuk kam simptoma, nuk kam infeksion.

Fakt: Disa infeksione, si bakteriuria asimptomatike ose klamidia, mund të mos japin asnjë shenjë, por gjithsesi kërkojnë trajtim.

Miti: Antibiotikët janë gjithmonë të rrezikshëm gjatë shtatzënisë.

Fakt: Ka antibiotikë që konsiderohen të sigurt gjatë shtatzënisë. Rreziku qëndron tek përdorimi pa rekomandimin e mjekut.

Miti: Sekrecionet vaginale gjatë shtatzënisë janë gjithmonë shenjë infeksioni.

Fakt: Rritja e sekrecioneve të tejdukshme dhe pa erë është shpesh normale gjatë shtatzënisë. Sekrecionet me erë të rëndë, ngjyrë të verdhë, jeshile ose gri, ose të shoqëruara me kruarje dhe djegie, duhet të vlerësohen nga mjeku.

Miti: Nuk duhet të bëhen analiza nëse shtatzënia po ecën mirë.

Fakt: Analizat rutinë janë thelbësore për të zbuluar infeksione që mund të jenë pa simptoma dhe për të parandaluar komplikacionet.

Miti: Infeksionet vaginale kalojnë vetë.

Fakt: Disa infeksione mund të përkeqësohen ose të rrisin rrezikun për komplikacione obstetrikale nëse nuk trajtohen siç duhet.

Përmbledhje

Infeksionet gjatë shtatzënisë janë të zakonshme, por me diagnostikim të hershëm, trajtim të përshtatshëm dhe ndjekje të rregullt prenatale, shumica e tyre menaxhohen me sukses. Kujdesi ndaj higjienës, ushqyerja e sigurt, vaksinimi kur rekomandohet dhe respektimi i vizitave obstetrikale janë elementë kyç për një shtatzëni të shëndetshme.

Këshilla nga Klinika Tradita

Infeksionet gjatë shtatzënisë janë një nga arsyet më të shpeshta të konsultave obstetrikale, por lajmi i mirë është se shumica e tyre mund të diagnostikohen dhe trajtohen me sukses nëse zbulohen në kohë.

Në Klinikën Tradita, çdo grua shtatzënë përfiton një kujdes të individualizuar, me qëllim mbrojtjen e shëndetit të nënës dhe zhvillimin normal të fetusit. Kontrollet e rregullta prenatale, analizat laboratorike dhe ekografitë sipas javëve të shtatzënisë ndihmojnë në identifikimin e hershëm të infeksioneve dhe komplikacioneve të mundshme.

Rekomandimet tona

• Mos neglizhoni asnjë simptomë si temperaturë, djegie gjatë urinimit, sekrecione me erë të pakëndshme apo dhimbje barku.
• Kryeni analizat laboratorike sipas kalendarit të shtatzënisë, edhe nëse ndiheni mirë.
• Mos përdorni antibiotikë, antimykotikë apo barna të tjera pa rekomandimin e mjekut.
• Mbani një higjienë intime të kujdesshme, por shmangni larjet vaginale të shpeshta.
• Pini mjaftueshëm ujë për të ulur rrezikun e infeksioneve urinare.
• Konsumoni ushqime të sigurta dhe të gatuara mirë.
• Respektoni vizitat prenatale dhe mos i shtyni kontrollet e planifikuara.
• Informoni menjëherë mjekun nëse keni temperaturë, gjakderdhje, rrjedhje të lëngut amniotik ose ulje të lëvizjeve të fetusit.
• Trajtimi i hershëm është mënyra më e mirë për të mbrojtur si nënën ashtu edhe foshnjën.

Pyetjet më të shpeshta (FAQ)

1. A janë të zakonshme infeksionet gjatë shtatzënisë?

Po. Infeksionet urinare, vaginale dhe disa infeksione virale janë relativisht të shpeshta gjatë shtatzënisë për shkak të ndryshimeve hormonale dhe imunitare.

2. A mund të kem infeksion pa pasur simptoma?

Po. Disa infeksione, si bakteriuria asimptomatike ose klamidia, mund të mos japin asnjë shenjë dhe zbulohen vetëm me analiza.

3. Cilat janë infeksionet më të shpeshta gjatë shtatzënisë?

Më të zakonshmet janë:

• infeksionet urinare;
• kandidiaza vaginale;
• vaginoza bakteriale;
• infeksionet seksualisht të transmetueshme;
• gripi dhe disa infeksione virale.

4. A mund të dëmtojnë foshnjën?

Disa infeksione mund të ndikojnë në zhvillimin e fetusit ose të rrisin rrezikun për lindje të parakohshme. Megjithatë, shumica menaxhohen me sukses kur diagnostikohen dhe trajtohen në kohë.

5. A është e sigurt marrja e antibiotikëve gjatë shtatzënisë?

Po, disa antibiotikë janë të sigurt gjatë shtatzënisë, por duhet të përdoren vetëm me rekomandimin e mjekut.

6. Si diagnostikohen infeksionet?

Me:

• analiza urine;
• urinokulturë;
• analiza gjaku;
• tampon vaginal ose cervikal;
• teste molekulare (PCR) kur është e nevojshme;
• ekografi për vlerësimin e gjendjes së fetusit.

7. Si mund të parandalohen infeksionet urinare?

Duke pirë shumë ujë, mosmbajtur urinën për kohë të gjatë, mbajtur higjienë të mirë intime dhe kryer analizat rutinë gjatë shtatzënisë.

8. A janë normale sekrecionet vaginale gjatë shtatzënisë?

Sekrecionet e tejdukshme ose të bardha, pa erë të pakëndshme, janë shpesh normale. Sekrecionet me ngjyrë, erë të rëndë, kruarje ose djegie duhet të vlerësohen nga mjeku.

9. Çfarë duhet të bëj nëse kam temperaturë gjatë shtatzënisë?

Temperatura nuk duhet neglizhuar. Kontaktoni menjëherë mjekun për të përcaktuar shkakun dhe trajtimin e duhur.

10. A mund të vaksinohem gjatë shtatzënisë?

Po. Disa vaksina, si ato kundër gripit dhe Tdap, rekomandohen gjatë shtatzënisë sipas udhëzimeve të mjekut.

11. A duhet të trajtohet edhe partneri?

Po, në rastin e disa infeksioneve seksualisht të transmetueshme është e nevojshme që të trajtohen të dy partnerët për të shmangur riinfektimin.

12. Kur duhet të paraqitem urgjentisht tek mjeku?

Kërkoni ndihmë të menjëhershme nëse keni:

• temperaturë të lartë;
• dhimbje të forta barku ose mesi;
• gjakderdhje vaginale;
• rrjedhje të lëngut amniotik;
• kontraksione para kohe;
• ulje të lëvizjeve të fetusit;
• vështirësi në frymëmarrje ose gjendje të rënduar të përgjithshme.

Literatura

1. American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Infectious Diseases in Pregnancy. 2024.
2. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Pregnancy and Infectious Diseases. 2024.
3. World Health Organization (WHO). Recommendations on Antenatal Care for a Positive Pregnancy Experience. Geneva: WHO; 2023.
4. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Sexually Transmitted Infections Treatment Guidelines. 2024.
5. American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Urinary Tract Infections in Pregnant Individuals. Clinical Consensus. 2023.
6. Royal College of Obstetricians and Gynaecologists (RCOG). Bacterial Sepsis in Pregnancy. Green-top Guideline. 2023.
7. Society for Maternal-Fetal Medicine (SMFM). Consult Series: Management of Infections in Pregnancy. 2024.
8. Cunningham FG, Leveno KJ, Bloom SL, et al. Williams Obstetrics. 27th Edition. McGraw-Hill; 2025.
9. Gabbe SG, Niebyl JR, Simpson JL, et al. Obstetrics: Normal and Problem Pregnancies. 9th Edition. Elsevier; 2024.
10. Jameson JL, Fauci AS, Kasper DL, et al. Harrison’s Principles of Internal Medicine. 22nd Edition. McGraw-Hill; 2024.
11. Gilbert DN, Chambers HF, Saag MS, et al. The Sanford Guide to Antimicrobial Therapy. 2025 Edition.
12. UpToDate. Infections in Pregnancy: Evaluation, Prevention and Management. Përditësimi më i fundit.

Ju keshillojme te merrni informacione profesionale nga IUGA.