ÇFARË ANALIZASH DUHEN PËR INKONTINENCËN URINARE

Hyrje

Inkontinenca urinare është një nga problemet më të zakonshme të traktit urinar, që prek miliona gra dhe meshkuj në të gjithë botën. Ajo përkufizohet si humbja e pavullnetshme e urinës, e cila mund të ndodhë gjatë kollës, teshtimës, aktivitetit fizik ose pas një nevoje të papritur dhe të fortë për të urinuar.

Inkontinenca urinare – cfare analizash – Megjithëse shumë njerëz e konsiderojnë një pasojë normale të plakjes ose të lindjeve, inkontinenca urinare nuk duhet të neglizhohet. Në shumicën e rasteve ajo mund të diagnostikohet dhe trajtohet me sukses. Hapi më i rëndësishëm drejt trajtimit është vendosja e një diagnoze të saktë.

Inkontinenca urinare – cfare analizash – Shumë pacientë pyesin: “Çfarë analizash duhet të bëj për të kuptuar pse më rrjedh urina?” Përgjigjja është se nuk ekziston një analizë e vetme që diagnostikon inkontinencën. Mjeku kombinon historinë mjekësore, ekzaminimin fizik, analizat laboratorike dhe, kur është e nevojshme, ekzaminime të specializuara për të përcaktuar shkakun.

Qëllimi i artikullit

Ky artikull synon të shpjegojë:

●          cilat analiza janë të nevojshme për diagnostikimin e inkontinencës urinare;

●          pse secila analizë ka rëndësi;

●          çfarë informacioni jep çdo ekzaminim;

●          kur nevojiten analiza shtesë;

●          si ndikojnë rezultatet në zgjedhjen e trajtimit.

Pse janë të rëndësishme analizat?

Inkontinenca urinare – cfare analizash – Jo çdo rrjedhje urine ka të njëjtin shkak. Dy pacientë me të njëjtën simptomë mund të kenë diagnoza krejtësisht të ndryshme.

Inkontinenca mund të shkaktohet nga:

●          dobësimi i muskujve të dyshemesë pelvike;

●          fshikëza hiperaktive;

●          infeksioni urinar;

●          prolapsi i organeve pelvike;

●          diabeti;

●          sëmundje neurologjike;

●          gurët urinarë;

●          më rrallë, tumoret e traktit urinar.

Pikërisht për këtë arsye, analizat ndihmojnë në identifikimin e shkakut dhe shmangin trajtimet e gabuara ose të panevojshme.

Hapi i parë – Historia mjekësore

Edhe pse nuk është analizë laboratorike, anamneza është pjesë e pandashme e diagnostikimit.

Mjeku do të pyesë:

●          Kur kanë filluar simptomat?

●          Në cilat situata ndodh rrjedhja e urinës?

●          A shoqërohet me urgjencë urinare?

●          Sa herë urinoni gjatë ditës dhe natës?

●          A ndjeni djegie gjatë urinimit?

●          A keni gjak në urinë?

●          A keni pasur infeksione urinare të përsëritura?

●          A vuani nga diabeti ose sëmundje neurologjike?

●          A keni kaluar shtatzëni ose lindje vaginale?

●          Çfarë medikamentesh përdorni?

Këto informacione ndihmojnë në përzgjedhjen e analizave të nevojshme.

Analiza e urinës (Urinalysis)

Analiza e urinës është ekzaminimi i parë që rekomandohet pothuajse tek çdo pacient me simptoma urinare.

Çfarë vlerëson?

Ajo mund të tregojë:

●          leukocite (shenjë e mundshme infeksioni);

●          nitrite (prani bakteresh);

●          eritrocite (gjak në urinë);

●          proteina;

●          glukozë;

●          ketone;

●          kristale;

●          pH-në dhe densitetin e urinës.

Pse është e rëndësishme?

Kjo analizë ndihmon në përjashtimin ose identifikimin e gjendjeve që mund të shkaktojnë ose përkeqësojnë inkontinencën, si:

●          infeksionet urinare;

●          gurët urinarë;

●          diabeti;

●          sëmundjet e veshkave.

Nëse analiza është normale, kjo nuk e përjashton inkontinencën e stresit ose fshikëzën hiperaktive, por ndihmon në përjashtimin e shkaqeve të tjera.

Urinokultura

Nëse analiza e urinës sugjeron infeksion ose pacienti ka simptoma si djegie gjatë urinimit, temperaturë apo infeksione të përsëritura, mjeku rekomandon urinokulturën.

Çfarë tregon?

Urinokultura identifikon:

●          bakterin përgjegjës për infeksionin;

●          numrin e baktereve;

●          ndjeshmërinë ndaj antibiotikëve (antibiograma).

Kjo lejon zgjedhjen e antibiotikut më të përshtatshëm dhe shmang përdorimin e panevojshëm të barnave.

Hemograma (Analiza e plotë e gjakut)

Hemograma nuk diagnostikon drejtpërdrejt inkontinencën urinare, por jep informacion të vlefshëm për gjendjen e përgjithshme të organizmit.

Mund të tregojë:

●          shenja infeksioni (rritje të leukociteve);

●          anemi;

●          procese inflamatore.

Në pacientët me temperaturë ose infeksione të përsëritura, hemograma është një analizë e rëndësishme.

Glicemia dhe Hemoglobina e Glikuar (HbA1c)

Diabeti mellitus është një nga shkaqet që mund të lidhet me urinimin e shpeshtë dhe, në disa raste, me inkontinencën urinare.

Glicemia

Mat nivelin aktual të glukozës në gjak.

HbA1c

Tregon mesataren e glicemisë gjatë 2–3 muajve të fundit.

Nëse diabeti nuk kontrollohet mirë:

●          prodhohet më shumë urinë;

●          rritet rreziku për infeksione urinare;

●          mund të dëmtohen nervat që kontrollojnë fshikëzën (neuropatia diabetike).

Kreatinina dhe Urea

Këto analiza përdoren për të vlerësuar funksionin e veshkave.

Janë veçanërisht të rëndësishme nëse:

●          pacienti ka urinë reziduale të lartë;

●          dyshohet bllokim i traktit urinar;

●          ka sëmundje kronike të veshkave;

●          planifikohet trajtim kirurgjikal.

Elektrolitet

Analizat e natriumit, kaliumit dhe elektroliteve të tjera mund të kërkohen në raste të caktuara, sidomos tek pacientët:

●          që përdorin diuretikë;

●          me sëmundje kronike;

●          me çrregullime neurologjike;

●          me poliuri të rëndë.

A mjaftojnë vetëm analizat laboratorike?

Jo. Analizat laboratorike janë një pjesë e rëndësishme e diagnostikimit, por ato duhet të interpretohen së bashku me:

●          historinë mjekësore;

●          ekzaminimin fizik;

●          ekografinë;

●          matjen e urinës reziduale;

●          testet funksionale të fshikëzës.

Vetëm kombinimi i këtyre elementeve lejon vendosjen e një diagnoze të saktë.

Tabela 1. Analizat laboratorike dhe roli i tyre

Analiza Çfarë vlerëson?           Kur rekomandohet?

Analiza e urinës          Infeksion, gjak, proteina, glukozë       Tek pothuajse çdo pacient

Urinokultura   Bakteret dhe antibiotikun e përshtatshëm    Kur dyshohet infeksion urinar

Hemograma    Shenja infeksioni ose anemie Në raste me temperaturë ose infeksione të përsëritura

Glicemia          Nivelin aktual të glukozës       Kur dyshohet diabet

HbA1c Kontrollin afatgjatë të diabetit           Tek pacientët me diabet ose faktorë rreziku

Kreatinina/Urea          Funksionin e veshkave            Kur dyshohet dëmtim renal ose pengesë urinare

Elektrolitet      Balancën e kripërave në organizëm   Në raste të veçanta

PSA (meshkuj) Patologjitë e prostatës            Kur ka simptoma urinare dhe dyshohet zmadhim i prostatës

Ekzaminimet imazherike dhe testet funksionale në diagnostikimin e inkontinencës urinare

Pasi përfundojnë historia mjekësore, ekzaminimi fizik dhe analizat laboratorike bazë, mjeku vendos nëse nevojiten ekzaminime të tjera për të përcaktuar me saktësi shkakun e inkontinencës urinare. Këto ekzaminime nuk kryhen tek çdo pacient, por rekomandohen sipas simptomave dhe gjetjeve klinike.

Ekografia e traktit urinar

Ekografia është një nga ekzaminimet më të rëndësishme në vlerësimin e pacientëve me inkontinencë urinare.

Ajo është:

●          jo invazive;

●          pa dhimbje;

●          pa rrezatim;

●          e shpejtë;

●          e përsëritshme.

Ekografia mund të kryhet në nivel të:

●          veshkave;

●          ureterëve;

●          fshikëzës urinare;

●          prostatës (tek meshkujt);

●          organeve pelvike (tek gratë).

Çfarë mund të zbulojë ekografia?

Ekografia ndihmon në identifikimin e:

●          gurëve urinarë;

●          tumoreve të traktit urinar;

●          trashjes së murit të fshikëzës;

●          divertikulave të fshikëzës;

●          prolapsit të organeve pelvike;

●          zmadhimit të prostatës;

●          mbetjes së urinës pas urinimit.

Në pacientët me inkontinencë, ky informacion është shumë i rëndësishëm për të kuptuar nëse problemi është funksional apo anatomik.

Matja e urinës reziduale (Post-Void Residual – PVR)

Një nga ekzaminimet më të vlefshme është matja e urinës që mbetet në fshikëz pas urinimit.

Kjo kryhet zakonisht menjëherë pas urinimit me ndihmën e ekografisë.

Pse është e rëndësishme?

Normalisht, pas urinimit në fshikëz mbetet shumë pak urinë.

Kur mbetet një sasi e konsiderueshme, kjo mund të tregojë:

●          dobësim të muskulit të fshikëzës;

●          prolaps të fshikëzës;

●          zmadhim të prostatës;

●          ngushtim të uretrës;

●          dëmtime neurologjike.

Pacientët me urinë reziduale të lartë kanë edhe rrezik më të madh për infeksione urinare.

Ditari i urinimit (Bladder Diary)

Megjithëse nuk është analizë laboratorike, ditari i urinimit konsiderohet një nga mjetet më të vlefshme diagnostike.

Pacienti regjistron për 3–7 ditë:

●          orën e çdo urinimi;

●          sasinë e urinës;

●          lëngjet e konsumuara;

●          episodet e urgjencës;

●          episodet e rrjedhjes së urinës;

●          përdorimin e pecetave absorbente.

Ky informacion ndihmon mjekun të kuptojë modelin e simptomave dhe të diferencojë llojet e inkontinencës.

Testi i kollës (Cough Stress Test)

Ky test përdoret kryesisht për diagnostikimin e inkontinencës urinare të stresit.

Si kryhet?

●          Fshikëza duhet të jetë pjesërisht e mbushur.

●          Pacienti qëndron në këmbë ose shtrirë.

●          Mjeku kërkon që pacienti të kollitet disa herë me forcë.

Nëse gjatë kollës ndodh rrjedhje e urinës, testi konsiderohet pozitiv.

Ky është një test i thjeshtë, por me vlerë të lartë diagnostike kur interpretohet së bashku me anamnezën dhe ekzaminimin fizik.

Pad Test (Testi me pecetë absorbente)

Pad Test është një metodë objektive për të matur sasinë e urinës që humbet pacienti.

Si realizohet?

1.         Pesha fillestare e pecetës absorbente regjistrohet.

2.         Pacienti konsumon një sasi të caktuar lëngjesh.

3.         Kryen aktivitete si:

o          ecje;

o          kollitje;

o          ngjitje shkallësh;

o          ulje-ngritje;

o          vrap i lehtë.

4.         Në fund, peceta peshohet përsëri.

Rritja e peshës tregon sasinë e urinës së humbur.

Pad Test përdoret për:

●          vlerësimin e ashpërsisë së inkontinencës;

●          monitorimin e rezultateve të trajtimit.

Uroflowmetria

Uroflowmetria është një test funksional që mat mënyrën se si del urina nga fshikëza.

Pacienti urinon në një pajisje të posaçme që regjistron automatikisht:

●          shpejtësinë maksimale të rrjedhës;

●          shpejtësinë mesatare;

●          kohëzgjatjen e urinimit;

●          vëllimin e urinës.

Ky test ndihmon në identifikimin e:

●          pengesave në rrugët urinare;

●          zmadhimit të prostatës;

●          dobësisë së muskulit të fshikëzës.

Kur nuk janë të nevojshme të gjitha analizat?

Jo çdo pacient ka nevojë për të gjitha ekzaminimet.

Në shumë raste të inkontinencës së stresit me simptoma tipike, diagnoza mund të vendoset vetëm me:

●          anamnezë;

●          ekzaminim fizik;

●          analizë urine;

●          testin e kollës.

Ekzaminimet më të avancuara rekomandohen vetëm kur diagnoza nuk është e qartë ose planifikohet trajtim kirurgjikal.

Cilat analiza rekomandohen sipas llojit të inkontinencës?

Inkontinenca e stresit

●          Analiza e urinës.

●          Ekzaminimi fizik.

●          Testi i kollës.

●          Ekografia sipas rastit.

●          Matja e urinës reziduale.

Inkontinenca urgjente

●          Analiza e urinës.

●          Urinokultura (nëse dyshohet infeksion).

●          Ditari i urinimit.

●          Ekografia.

●          Matja e urinës reziduale.

Inkontinenca mikse

●          Kombinim i ekzaminimeve për të dy llojet.

●          Në raste të zgjedhura, studime urodinamike.

Inkontinenca nga tejmbushja

●          Ekografia.

●          Matja e urinës reziduale.

●          Uroflowmetria.

●          Analizat e funksionit të veshkave.

●          PSA tek meshkujt, kur indikohet.

Interpretimi i rezultateve

Rezultatet nuk interpretohen të izoluara.

Mjeku i krahason ato me:

●          simptomat e pacientit;

●          ekzaminimin fizik;

●          historinë mjekësore;

●          faktorët e rrezikut.

Vetëm ky vlerësim i plotë lejon vendosjen e diagnozës së saktë dhe zgjedhjen e trajtimit më efektiv.

Tabela 2. Ekzaminimet dhe informacioni që ofrojnë

Ekzaminimi     Çfarë tregon?

Ekografia         Gurë, tumore, prolaps, urinë reziduale

Matja e urinës reziduale        Zbrazjen e fshikëzës pas urinimit

Ditari i urinimit           Frekuencën, urgjencën dhe episodet e rrjedhjes

Testi i kollës     Inkontinencën urinare të stresit

Pad Test          Sasinë e urinës së humbur

Uroflowmetria Shpejtësinë dhe modelin e rrjedhës së urinës

Tabela 3. Kur rekomandohet secili ekzaminim?

Situata klinike Ekzaminimi i rekomanduar

Dyshim për infeksion urinar   Analiza e urinës + urinokultura

Urinim jo i plotë          Ekografi + matja e urinës reziduale

Rrjedhje gjatë kollës   Testi i kollës

Simptoma urgjence    Ditari i urinimit + ekografi

Dyshim për bllokim urinar     Uroflowmetri + PVR

Përgatitje për kirurgji  Studime urodinamike sipas indikacionit

Kur duhet të konsultoheni pa vonesë me mjekun?

Kërkoni vlerësim sa më shpejt nëse inkontinenca shoqërohet me:

●          gjak në urinë;

●          temperaturë ose të dridhura;

●          dhimbje të forta në fund të barkut ose në mes;

●          pamundësi për të urinuar;

●          përkeqësim të shpejtë të simptomave;

●          humbje peshe të pashpjeguar.

Këto shenja mund të tregojnë një problem që kërkon diagnostikim dhe trajtim të menjëhershëm.

Studimet urodinamike, cistoskopia dhe interpretimi i rezultateve

Në shumicën e pacientëve, diagnoza e inkontinencës urinare mund të vendoset me historinë mjekësore, ekzaminimin fizik, analizën e urinës dhe ekografinë. Megjithatë, kur simptomat janë komplekse, nuk përputhen me gjetjet klinike ose kur planifikohet trajtim kirurgjikal, nevojiten ekzaminime më të avancuara.

Këto ekzaminime ndihmojnë në vlerësimin objektiv të funksionit të fshikëzës urinare, uretrës dhe muskujve të dyshemesë pelvike.

Studimet urodinamike

Studimet urodinamike janë një grup testesh funksionale që analizojnë mënyrën se si fshikëza mbushet, ruan dhe zbraz urinën.

Sipas udhëzimeve të European Association of Urology (EAU) dhe International Continence Society (ICS), ato rekomandohen në raste të përzgjedhura dhe nuk janë të nevojshme për çdo pacient.

Kur rekomandohen?

●          Kur simptomat janë të paqarta.

●          Kur trajtimi konservativ nuk ka dhënë rezultat.

●          Para disa ndërhyrjeve kirurgjikale për inkontinencën.

●          Kur dyshohet një çrregullim neurologjik.

●          Kur pacienti ka inkontinencë të përzier ose komplekse.

●          Pas dështimit të një operacioni të mëparshëm për inkontinencën.

Si përgatitet pacienti?

Përpara studimit urodinamik rekomandohet:

●          të mos ketë infeksion urinar aktiv;

●          të kryhet analiza e urinës sipas udhëzimit të mjekut;

●          të informojë mjekun për barnat që përdor;

●          të vijë me fshikëz pjesërisht të mbushur (nëse kërkohet).

Ekzaminimi zakonisht zgjat 30–60 minuta dhe kryhet në mënyrë ambulatore.

Uroflowmetria

Ky është testi i parë i studimit urodinamik.

Pacienti urinon në një pajisje elektronike që regjistron:

●          vëllimin e urinës;

●          kohëzgjatjen e urinimit;

●          shpejtësinë maksimale të rrjedhës;

●          shpejtësinë mesatare;

●          formën e kurbës së urinimit.

Çfarë tregojnë rezultatet?

Rrjedhë normale

●          Sugjeron se nuk ka pengesë të rëndësishme në daljen e urinës.

Rrjedhë e ulët

Mund të lidhet me:

●          zmadhimin e prostatës;

●          ngushtimin e uretrës;

●          dobësimin e muskulit të fshikëzës.

Cistometria

Cistometria vlerëson mënyrën se si sillet fshikëza gjatë mbushjes.

Një kateter shumë i hollë vendoset në fshikëz dhe ajo mbushet gradualisht me solucion steril.

Gjatë ekzaminimit regjistrohen:

●          ndjesia e parë për urinim;

●          dëshira normale për urinim;

●          urgjenca urinare;

●          kapaciteti maksimal i fshikëzës;

●          presioni intravezikal.

Çfarë mund të zbulojë?

●          kontraksione të pavullnetshme të muskulit të fshikëzës (detrusorit);

●          kapacitet të ulur të fshikëzës;

●          ulje të elasticitetit të murit të saj;

●          fshikëz hiperaktive.

Studimi Presion–Rrjedhë (Pressure–Flow Study)

Ky ekzaminim kryhet gjatë urinimit.

Ai mat në të njëjtën kohë:

●          presionin që krijon muskuli i fshikëzës;

●          shpejtësinë e rrjedhës së urinës.

Ky kombinim ndihmon mjekun të dallojë nëse problemi është:

●          një pengesë anatomike në daljen e urinës;

●          apo dobësimi i muskulit të fshikëzës.

Elektromiografia (EMG)

Në disa raste kryhet edhe elektromiografia.

Ky test mat aktivitetin elektrik të:

●          muskujve të dyshemesë pelvike;

●          sfinkterit urinar.

Është veçanërisht i dobishëm tek pacientët me:

●          sklerozë multiple;

●          Parkinson;

●          dëmtime të palcës kurrizore;

●          neuropati diabetike.

Cistoskopia

Cistoskopia është një ekzaminim endoskopik që lejon mjekun të shohë drejtpërdrejt pjesën e brendshme të uretrës dhe fshikëzës.

Përdoret një tub i hollë me kamerë (cistoskop), i cili futet përmes uretrës.

Kur rekomandohet?

●          gjak në urinë;

●          infeksione urinare të përsëritura;

●          dyshim për tumor;

●          gurë në fshikëz;

●          simptoma që nuk shpjegohen nga analizat e tjera;

●          para disa ndërhyrjeve kirurgjikale.

Çfarë mund të zbulojë?

●          tumore të fshikëzës;

●          gurë;

●          inflamacion kronik;

●          divertikuj;

●          ngushtime të uretrës;

●          trupa të huaj.

Si interpretohen rezultatet?

Rezultatet nuk analizohen të ndara, por në kombinim me:

●          simptomat e pacientit;

●          historinë mjekësore;

●          ekzaminimin fizik;

●          analizat laboratorike;

●          ekografinë.

Shembuj:

Analiza e urinës normale + Testi i kollës pozitiv

➡️ Sugjeron inkontinencë urinare të stresit.

Leukocite dhe nitrite pozitive

➡️ Sugjerojnë infeksion urinar dhe nevojën për urinokulturë.

Urinë reziduale e lartë

➡️ Mund të tregojë:

●          prolaps të fshikëzës;

●          zmadhim të prostatës;

●          dëmtim neurologjik;

●          dobësim të muskulit të fshikëzës.

Kontraksione të pavullnetshme në cistometri

➡️ Sugjerojnë fshikëz hiperaktive.

Rrjedhë e ulët në uroflowmetri

➡️ Mund të tregojë pengesë në traktin urinar ose kontraktim të dobët të fshikëzës.

Algoritmi diagnostik

Pacienti paraqitet me rrjedhje urine

⬇️

Historia mjekësore dhe ekzaminimi fizik

⬇️

Analiza e urinës

⬇️

Urinokultura (nëse dyshohet infeksion)

⬇️

Ekografia + Matja e urinës reziduale

⬇️

Ditari i urinimit

⬇️

Pad Test dhe Testi i kollës

⬇️

Studimet urodinamike (kur indikohet)

⬇️

Cistoskopia (nëse nevojitet)

⬇️

Vendosja e diagnozës

⬇️

Trajtimi i personalizuar

Gabimet më të zakonshme gjatë diagnostikimit

Për të shmangur vonesat në trajtim, është e rëndësishme të mos bëhen këto gabime:

●          Fillimi i antibiotikëve pa analiza.

●          Moskryerja e analizës së urinës përpara trajtimit.

●          Mosraportimi i barnave që përdoren.

●          Mosplotësimi i ditarit të urinimit.

●          Neglizhimi i simptomave për muaj ose vite.

●          Mendimi se inkontinenca është “normale” me moshën.

A janë të nevojshme të gjitha analizat për çdo pacient?

Përgjigjja është jo.

Një nga keqkuptimet më të zakonshme është mendimi se çdo person me inkontinencë urinare duhet të kryejë të gjitha analizat dhe ekzaminimet diagnostike. Në praktikën klinike, mjeku zgjedh analizat bazuar në simptomat, moshën, historinë mjekësore dhe gjetjet gjatë vizitës.

Për shembull:

●          Një grua e re që humbet disa pika urine vetëm gjatë kollës ose aktivitetit fizik mund të mos ketë nevojë për studime urodinamike.

●          Një pacient me urgjencë urinare, infeksione të përsëritura ose gjak në urinë mund të ketë nevojë për ekzaminime shtesë si urinokulturë, ekografi ose cistoskopi.

Prandaj, plani diagnostik duhet të jetë gjithmonë i individualizuar.

Çfarë ndodh pas analizave?

Pas përfundimit të ekzaminimeve, mjeku interpreton rezultatet në tërësi. Nuk mjafton vetëm një analizë laboratorike ose një ekografi për të vendosur diagnozën.

Në këtë fazë përcaktohen:

●          lloji i inkontinencës urinare;

●          shkaku kryesor i simptomave;

●          ashpërsia e problemit;

●          ndikimi në cilësinë e jetës;

●          trajtimi më i përshtatshëm.

Në shumë raste, trajtimi fillon me metoda konservative, ndërsa ndërhyrjet më invazive rezervohen vetëm kur është e nevojshme.

Si mund të përgatiteni për analizat?

Për të siguruar rezultate sa më të sakta, ndiqni disa këshilla praktike:

●          Kryeni analizën e urinës me urinën e parë të mëngjesit, nëse mjeku nuk ka dhënë udhëzime të tjera.

●          Për urinokulturën, përdorni urinë të mesit të rrjedhës në një enë sterile.

●          Mbani një ditar të urinimit për disa ditë përpara vizitës.

●          Informoni mjekun për të gjitha medikamentet dhe suplementet që përdorni.

●          Mos filloni antibiotikë pa këshillën e mjekut, pasi mund të ndikojnë në rezultatet e urinokulturës.

Rëndësia e diagnostikimit të hershëm

Diagnostikimi në fazat e hershme sjell përfitime të shumta:

●          identifikon shkakun e vërtetë të inkontinencës;

●          lejon trajtim më të thjeshtë dhe më efektiv;

●          ul rrezikun e komplikacioneve;

●          përmirëson cilësinë e jetës;

●          shmang përdorimin e panevojshëm të barnave;

●          ndihmon në ruajtjen e funksionit normal të traktit urinar.

Këshilla nga Klinika Tradita Klinike gjinekollogjike

Në Klinika Tradita, diagnostikimi i inkontinencës urinare bazohet në një vlerësim të plotë dhe të personalizuar.

Ne rekomandojmë:

●          Mos e konsideroni rrjedhjen e urinës si një pasojë normale të moshës ose të lindjeve.

●          Mos u vetëtrajtoni me antibiotikë ose medikamente pa një diagnozë të qartë.

●          Kryeni analizat e rekomanduara nga mjeku dhe mos i neglizhoni kontrollet periodike.

●          Nëse simptomat shoqërohen me gjak në urinë, temperaturë, dhimbje të forta ose pamundësi për të urinuar, kërkoni menjëherë ndihmë mjekësore.

●          Nëse keni prolaps të organeve pelvike ose keni kaluar disa lindje vaginale, kryeni kontrolle gjinekologjike të rregullta.

Një diagnozë e saktë është baza e një trajtimi të suksesshëm.

Mitet dhe Faktet

Miti     Fakti

Mjafton analiza e urinës për të diagnostikuar inkontinencën.          Jo. Diagnoza bazohet në historinë mjekësore, ekzaminimin fizik dhe, kur nevojitet, në ekzaminime të tjera.

Nëse analiza e urinës është normale, nuk kam asnjë problem.        Jo domosdoshmërisht. Inkontinenca e stresit dhe fshikëza hiperaktive mund të jenë të pranishme edhe me analiza normale.

Çdo pacient duhet të bëjë studime urodinamike.     Jo. Ato rekomandohen vetëm në raste të veçanta.

Pecetat absorbente zgjidhin problemin.        Ato ndihmojnë në menaxhimin e simptomave, por nuk trajtojnë shkakun.

Përmbledhje

Inkontinenca urinare është një simptomë me shumë shkaqe të mundshme dhe nuk mund të diagnostikohet me një analizë të vetme. Procesi diagnostik përfshin historinë mjekësore, ekzaminimin fizik, analizat laboratorike dhe, sipas nevojës, ekzaminime funksionale dhe imazherike.

Jo çdo pacient ka nevojë për të gjitha analizat. Zgjedhja e tyre bazohet në simptomat, moshën, sëmundjet shoqëruese dhe gjetjet gjatë vizitës mjekësore.

Një diagnozë e hershme dhe e saktë rrit mundësinë për trajtim efektiv dhe përmirësim të ndjeshëm të cilësisë së jetës.

FAQ – Pyetjet më të shpeshta

1. Cila është analiza e parë që duhet të bëj nëse më rrjedh urina?

Analiza e urinës është zakonisht ekzaminimi i parë, e shoqëruar me historinë mjekësore dhe ekzaminimin fizik.

2. A është gjithmonë e nevojshme urinokultura?

Jo. Ajo rekomandohet kur dyshohet infeksion urinar ose kur infeksionet përsëriten.

3. A mund të diagnostikohet inkontinenca vetëm me ekografi?

Jo. Ekografia është shumë e dobishme, por diagnoza vendoset duke kombinuar disa të dhëna klinike dhe ekzaminime.

4. Çfarë është urina reziduale?

Është sasia e urinës që mbetet në fshikëz pas urinimit. Matet zakonisht me ekografi.

5. A janë të dhimbshme studimet urodinamike?

Zakonisht shkaktojnë vetëm një shqetësim të lehtë dhe janë të tolerueshme për shumicën e pacientëve.

6. Kur rekomandohet cistoskopia?

Kur ka gjak në urinë, infeksione të përsëritura, dyshim për tumor ose kur diagnoza nuk është e qartë.

7. A duhet të bëj analizat edhe nëse humbas vetëm disa pika urine?

Po. Edhe simptomat e lehta meritojnë vlerësim, sidomos nëse përsëriten.

8. A ndikon diabeti në inkontinencën urinare?

Po. Diabeti mund të dëmtojë nervat që kontrollojnë fshikëzën dhe të rrisë rrezikun për infeksione urinare.

9. A duhet të ndaloj pirjen e ujit para analizave?

Jo, përveç nëse mjeku ju ka dhënë udhëzime të veçanta.

10. Sa kohë zgjat procesi diagnostik?

Në shumicën e rasteve, diagnoza vendoset pas vizitës dhe analizave bazë. Ekzaminimet e avancuara kryhen vetëm kur janë të nevojshme.

11. A mund të rikthehet inkontinenca pas trajtimit?

Po, në disa raste, sidomos nëse faktorët e rrezikut vazhdojnë të jenë të pranishëm. Ndjekja periodike ndihmon në kontrollin afatgjatë.

12. Kur duhet të kërkoj ndihmë urgjente?

Nëse inkontinenca shoqërohet me gjak në urinë, temperaturë, dhimbje të forta, pamundësi për të urinuar ose përkeqësim të shpejtë të simptomave.

Literatura

1.         European Association of Urology (EAU). Guidelines on Non-Neurogenic Female Lower Urinary Tract Symptoms.

2.         American Urological Association (AUA). Guideline on the Diagnosis and Treatment of Urinary Incontinence.

3.         International Continence Society (ICS). Standardisation of Terminology of Adult Lower Urinary Tract Function.

4.         National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Urinary Incontinence and Pelvic Organ Prolapse in Women (NG123).

5.         Abrams P, Cardozo L, Wagg A, Wein A. Incontinence. 6th International Consultation on Incontinence.

6.         Wein AJ, Kavoussi LR, Partin AW, Peters CA. Campbell-Walsh-Wein Urology. 12th Edition.

7.         Haylen BT, de Ridder D, Freeman RM, et al. An International Urogynecological Association (IUGA) and International Continence Society (ICS) Joint Report on the Terminology for Female Pelvic Floor Dysfunction. Neurourology and Urodynamics.

8.         American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Practice Bulletin: Urinary Incontinence in Women.

Merrni info profesionale nga ACOG