Infeksionet në menopauzë – Pse janë më të shpeshta dhe si mund të parandalohen?

Infeksionet në menopauzë – Ndryshimet hormonale ndikojnë drejtpërdrejt në shëndetin e mukozës vaginale dhe të traktit urinar. Humbja e estrogjenit ndryshon ekuilibrin natyror të florës vaginale, ul mbrojtjen ndaj mikroorganizmave dhe krijon kushte që favorizojnë zhvillimin e baktereve apo kërpudhave. Për këtë arsye, infeksionet në menopauzë janë një nga arsyet më të zakonshme pse gratë kërkojnë ndihmë te gjinekologu.

Infeksionet në menopauzë – Megjithatë, është e rëndësishme të kuptohet se jo çdo djegie, kruarje apo sekrecion vaginal lidhet domosdoshmërisht me një infeksion. Shpesh, simptomat mund të jenë pasojë e Sindromës Gjenitourinare të Menopauzës (Genitourinary Syndrome of Menopause – GSM), e cila shkaktohet nga mungesa e estrogjenit dhe mund të ngatërrohet me infeksionet. Prandaj, diagnostikimi i saktë është hapi më i rëndësishëm për të zgjedhur trajtimin e duhur.

Çfarë janë infeksionet në menopauzë?

Infeksionet në menopauzë janë infeksione që prekin vaginën, vulvën, qafën e mitrës ose traktin urinar gjatë periudhës së peri- dhe postmenopauzës. Ato ndodhin më shpesh sesa në moshat riprodhuese, sepse mbrojtja natyrale e organizmit në zonën intime dobësohet si pasojë e ndryshimeve hormonale.

Infeksionet mund të shkaktohen nga:

●            Baktere

●            Kërpudha (si Candida)

●            Parazitë

●            Viruse

●            Mikroorganizma të tjerë oportunistë që shumohen kur flora vaginale humbet ekuilibrin.

Në disa raste, infeksionet janë të lehta dhe kalojnë shpejt me trajtim. Në raste të tjera ato mund të përsëriten vazhdimisht, duke ndikuar në cilësinë e jetës dhe në shëndetin e përgjithshëm të gruas.

Pse rritet rreziku për infeksione gjatë menopauzës?

Arsyeja kryesore është ulja e nivelit të estrogjenit.

Ky hormon ka një rol të rëndësishëm në ruajtjen e shëndetit vaginal. Ai ndihmon në:

●            ruajtjen e trashësisë dhe elasticitetit të mukozës vaginale;

●            prodhimin e glikogjenit, i cili ushqen bakteret mbrojtëse (Lactobacillus);

●            mbajtjen e pH-së vaginale në nivele acidike;

●            krijimin e një barriere natyrale kundër mikroorganizmave.

Kur estrogjeni bie:

●            muri vaginal bëhet më i hollë dhe më i ndjeshëm;

●            sekrecionet natyrale pakësohen;

●            pH-ja vaginale bëhet më pak acidike;

●            bakteret mbrojtëse zvogëlohen;

●            bakteret dhe kërpudhat patogjene shumohen më lehtë.

Si rezultat, organizmi humbet një pjesë të rëndësishme të mekanizmave mbrojtës ndaj infeksioneve.

Si ndryshon flora vaginale pas menopauzës?

Tek gratë në moshë riprodhuese, flora vaginale dominohet nga Lactobacillus, baktere të dobishme që prodhojnë acid laktik dhe mbajnë pH-në vaginale rreth 3.8–4.5.

Ky mjedis acid:

●            pengon shumimin e baktereve të dëmshme;

●            ul rrezikun e infeksioneve seksualisht të transmetueshme;

●            mbron mukozën vaginale.

Pas menopauzës ndodhin disa ndryshime të rëndësishme:

●            numri i Lactobacillus zvogëlohet;

●            pH-ja rritet mbi 5;

●            flora bëhet më pak e qëndrueshme;

●            bakteret oportuniste shumohen më lehtë;

●            rritet rreziku për infeksione vaginale dhe urinare.

Këto ndryshime janë plotësisht fiziologjike, por tek disa gra ato shoqërohen me simptoma të vazhdueshme që kërkojnë vlerësim mjekësor.

Infeksionet në menopauzë – Llojet më të shpeshta

1. Infeksionet urinare

Infeksionet e traktit urinar janë ndër problemet më të zakonshme pas menopauzës.

Ato zakonisht shkaktohen nga baktere që ngjiten nga zona perianale drejt uretrës dhe fshikëzës urinare.

Shenjat më të zakonshme janë:

●            urinim i shpeshtë;

●            urinim urgjent;

●            djegie gjatë urinimit;

●            dhimbje mbi pubis;

●            ndjesi se fshikëza nuk zbrazet plotësisht;

●            urinë me erë të fortë ose të turbullt.

Tek disa gra, infeksionet urinare përsëriten disa herë në vit dhe kërkojnë trajtim të specializuar.

2. Vaginoza bakteriale

Megjithëse është më e zakonshme tek gratë në moshë riprodhuese, vaginoza bakteriale mund të shfaqet edhe gjatë menopauzës.

Ajo lidhet me prishjen e ekuilibrit të florës vaginale.

Simptomat përfshijnë:

●            sekrecione gri ose të bardha;

●            erë të pakëndshme, sidomos pas marrëdhënieve seksuale;

●            parehati vaginale.

Në disa raste, vaginoza bakteriale nuk jep fare simptoma dhe zbulohet vetëm gjatë vizitës gjinekologjike.

3. Kandidoza vaginale

Edhe pse kandidiaza është më e shpeshtë tek gratë e reja, ajo mund të shfaqet edhe pas menopauzës, veçanërisht nëse gruaja:

●            ka diabet;

●            merr antibiotikë për periudha të gjata;

●            përdor kortikosteroide;

●            ka sistem imunitar të dobësuar.

Shenjat karakteristike janë:

●            kruarje intensive;

●            djegie vaginale;

●            sekrecione të bardha me pamje si gjizë;

●            skuqje dhe irritim i vulvës.

4. Infeksionet seksualisht të transmetueshme

Menopauza nuk e eliminon rrezikun e infeksioneve seksualisht të transmetueshme.

Gratë seksualisht aktive mund të infektohen me:

●            HPV;

●            Klamidia;

●            Gonorre;

●            Trikomoniazë;

●            Herpes gjenital.

Përdorimi i prezervativit mbetet një mënyrë e rëndësishme për të reduktuar rrezikun e transmetimit të këtyre infeksioneve, veçanërisht në marrëdhënie me partnerë të rinj ose të shumtë.

Infeksionet në menopauzë – Faktorët që rrisin rrezikun e infeksioneve në menopauzë

Përveç mungesës së estrogjenit, ekzistojnë edhe faktorë të tjerë që mund të favorizojnë infeksionet:

●            diabeti mellitus;

●            obeziteti;

●            higjiena intime e papërshtatshme;

●            përdorimi i shpeshtë i antibiotikëve;

●            përdorimi i produkteve irrituese për higjienën intime;

●            mosmbajtja e urinës;

●            prolapsi i organeve pelvike;

●            aktiviteti seksual pa masa mbrojtëse;

●            duhanpirja;

●            dobësimi i sistemit imunitar;

●            përdorimi afatgjatë i kortikosteroideve ose barnave imunosupresive.

Sa më shumë faktorë rreziku të jenë të pranishëm, aq më e madhe është mundësia që infeksionet të bëhen të përsëritura ose më të vështira për t’u trajtuar.

Si shfaqen infeksionet në menopauzë?

Shenjat e infeksioneve gjatë menopauzës mund të ndryshojnë nga një grua te tjetra. Disa përjetojnë simptoma të lehta dhe kalimtare, ndërsa të tjera mund të kenë shqetësime të vazhdueshme që ndikojnë në aktivitetet e përditshme, jetën seksuale dhe mirëqenien psikologjike.

Një vështirësi e zakonshme është se simptomat e infeksioneve shpesh ngjajnë me ato të Sindromës Gjenitourinare të Menopauzës (GSM). Për këtë arsye, vetëdiagnostikimi ose përdorimi i barnave pa këshillën e mjekut nuk rekomandohet.

Simptomat më të zakonshme përfshijnë:

●            Djegie vaginale ose vulvare.

●            Kruarje në zonën intime.

●            Ndjesi irritimi ose pickimi.

●            Sekrecione vaginale të ndryshuara në ngjyrë, sasi ose erë.

●            Erë e pakëndshme vaginale.

●            Dhimbje gjatë marrëdhënieve seksuale.

●            Gjakosje e lehtë pas kontaktit seksual për shkak të mukozës së holluar.

●            Dhimbje ose djegie gjatë urinimit.

●            Urinim i shpeshtë dhe urgjent.

●            Dhimbje në fund të barkut ose në legen.

Jo çdo grua i shfaq të gjitha këto simptoma. Në disa raste, infeksioni mund të jetë pothuajse pa shenja dhe të zbulohet vetëm gjatë kontrollit gjinekologjik.

Kur duhet të kërkoni ndihmë mjekësore?

Vizita te gjinekologu nuk duhet të shtyhet nëse simptomat:

●            zgjasin më shumë se disa ditë;

●            përsëriten disa herë gjatë vitit;

●            përkeqësohen gradualisht;

●            shoqërohen me temperaturë;

●            shkaktojnë dhimbje të forta në legen;

●            shoqërohen me gjakderdhje të pazakontë;

●            nuk përmirësohen pas trajtimeve të mëparshme.

Trajtimi i hershëm ndihmon në shmangien e komplikacioneve dhe ul rrezikun e rikthimit të infeksioneve.

Infeksionet në menopauzë – Si diagnostikohen?

Diagnoza nuk bazohet vetëm te simptomat. Mjeku kombinon historinë klinike me ekzaminimin fizik dhe analizat laboratorike për të përcaktuar shkakun e saktë.

Marrja e historisë mjekësore

Gjatë konsultës, mjeku mund të pyesë për:

●            kohën kur kanë filluar simptomat;

●            karakteristikat e sekrecioneve;

●            praninë e kruarjes ose djegies;

●            dhimbjen gjatë urinimit;

●            infeksione të mëparshme;

●            sëmundje si diabeti;

●            barnat që përdoren;

●            aktivitetin seksual;

●            përdorimin e antibiotikëve ose terapisë hormonale.

Ky informacion ndihmon në orientimin drejt diagnozës së duhur.

Ekzaminimi gjinekologjik

Vizita gjinekologjike lejon vlerësimin e:

●            mukozës vaginale;

●            pranisë së inflamacionit;

●            sekrecioneve;

●            skuqjes ose ulceracioneve;

●            prolapsit të organeve pelvike;

●            shenjave të atrofisë vaginale.

Në shumë raste, vetëm ekzaminimi klinik mund të sugjerojë diagnozën, por zakonisht nevojiten edhe analiza.

Infeksionet në menopauzë – Analizat që mund të rekomandohen

Në varësi të simptomave, mjeku mund të kërkojë:

Tampon vaginal

Përdoret për të identifikuar:

●            bakteret;

●            kërpudhat;

●            Trichomonas;

●            mikroorganizma të tjerë.

Nëse është e nevojshme, mund të kryhet edhe antibiograma për të zgjedhur antibiotikun më të përshtatshëm.

Matja e pH-së vaginale

Ndihmon në diferencimin e:

●            vaginozës bakteriale;

●            atrofisë vaginale;

●            kandidiazës.

Ekzaminimi mikroskopik

Sekrecionet analizohen për të identifikuar mikroorganizmat dhe qelizat inflamatore.

Analiza e urinës

Rekomandohet kur gruaja ka:

●            urinim të shpeshtë;

●            djegie gjatë urinimit;

●            dhimbje suprapubike;

●            dyshim për infeksion urinar.

Urinokultura

Përcakton bakterin përgjegjës dhe ndjeshmërinë ndaj antibiotikëve.

Testet për infeksionet seksualisht të transmetueshme

Në raste të caktuara mund të rekomandohen analiza për:

●            HPV;

●            Klamidia;

●            Gonorre;

●            Trikomoniazë;

●            Herpes simplex;

●            Mycoplasma dhe Ureaplasma.

Infeksionet në menopauzë – Trajtimi

Trajtimi ndryshon sipas shkaktarit. Nuk ekziston një terapi e vetme që funksionon për të gjitha infeksionet.

Prandaj është shumë e rëndësishme që trajtimi të bazohet në diagnozën e saktë dhe jo vetëm në simptomat.

Trajtimi i infeksioneve bakteriale

Në rastet bakteriale përdoren antibiotikë lokalë ose oralë sipas rekomandimit të mjekut.

Zgjedhja e antibiotikut varet nga:

●            lloji i bakterit;

●            ashpërsia e infeksionit;

●            rezultatet e kulturës;

●            historia e infeksioneve të mëparshme.

Është thelbësore që antibiotikët të përdoren vetëm sipas përshkrimit mjekësor për të shmangur rezistencën bakteriale.

Trajtimi i kandidiazës

Infeksionet nga Candida trajtohen me barna antimykotike:

●            vaginale;

●            orale;

●            ose kombinim të të dyjave, sipas rastit.

Nëse kandidiaza përsëritet shpesh, mjeku mund të kërkojë edhe identifikimin e faktorëve që e favorizojnë, si diabeti apo përdorimi i shpeshtë i antibiotikëve.

Trajtimi i infeksioneve urinare

Infeksionet urinare zakonisht trajtohen me antibiotikë të zgjedhur sipas urinokulturës.

Përveç antibiotikut, rekomandohen:

●            hidratim i mirë;

●            zbrazje e rregullt e fshikëzës urinare;

●            shmangia e mbajtjes së urinës për kohë të gjatë.

Në gratë me infeksione urinare të përsëritura, mjeku mund të rekomandojë masa parandaluese afatgjata.

Roli i estrogjenit lokal

Tek shumë gra pas menopauzës, problemi kryesor nuk është vetëm infeksioni, por edhe atrofia vaginale.

Në raste të përzgjedhura, mjeku mund të rekomandojë estrogjen lokal në formë:

●            kremi;

●            ovulash vaginale;

●            tablete vaginale;

●            unaze vaginale.

Ky trajtim ndihmon në:

●            rikthimin e trashësisë së mukozës;

●            uljen e pH-së vaginale;

●            rritjen e Lactobacillus;

●            përmirësimin e lubrifikimit;

●            reduktimin e rrezikut për infeksione urinare të përsëritura.

Ky trajtim duhet të përdoret vetëm pas vlerësimit gjinekologjik.

A ndihmojnë probiotikët?

Probiotikët vaginalë ose oralë mund të jenë të dobishëm në disa raste për të ndihmuar rikthimin e florës normale vaginale, veçanërisht pas trajtimit me antibiotikë ose te gratë me infeksione të përsëritura.

Megjithatë, ata nuk zëvendësojnë trajtimin e infeksionit aktiv dhe duhen përdorur sipas këshillës së mjekut.

Çfarë ndodh nëse infeksionet nuk trajtohen?

Neglizhimi i simptomave mund të çojë në pasoja të ndryshme, si:

●            rikthime të shpeshta të infeksioneve;

●            inflamacion kronik të vaginës ose traktit urinar;

●            përkeqësim të tharjes dhe irritimit vaginal;

●            dhimbje të vazhdueshme gjatë marrëdhënieve seksuale;

●            përhapje të infeksionit në traktin urinar të sipërm, duke prekur edhe veshkat;

●            ndikim negativ në cilësinë e jetës, gjumin dhe mirëqenien emocionale.

Për këtë arsye, çdo simptomë e pazakontë duhet të vlerësohet nga gjinekologu. Diagnoza e saktë dhe trajtimi i personalizuar janë mënyra më e mirë për të rikthyer shëndetin intim dhe për të parandaluar rikthimin e infeksioneve.

Si mund të parandalohen infeksionet gjatë menopauzës?

Edhe pse ndryshimet hormonale të menopauzës nuk mund të shmangen, rreziku për infeksione mund të ulet ndjeshëm duke ndjekur disa masa të thjeshta parandaluese. Kujdesi i përditshëm për shëndetin intim, kontrolli i sëmundjeve kronike dhe vizitat periodike gjinekologjike janë faktorë kyç për të ruajtur ekuilibrin e florës vaginale dhe shëndetin e traktit urinar.

Parandalimi është veçanërisht i rëndësishëm për gratë që kanë pasur infeksione të përsëritura ose vuajnë nga Sindroma Gjenitourinare e Menopauzës (GSM).

Kujdesi i duhur për higjienën intime

Higjiena intime duhet të jetë e rregullt, por jo e tepruar. Larja e shpeshtë me produkte të forta ose antiseptikë mund të dëmtojë florën normale vaginale dhe të rrisë rrezikun e infeksioneve.

Rekomandohet:

●            Larja e zonës intime vetëm me ujë ose produkte me pH të përshtatshëm.

●            Shmangia e dushit vaginal (vaginal douche), përveç rasteve kur rekomandohet nga mjeku.

●            Mos përdorimi i deodorantëve intimë ose produkteve me parfum.

●            Ndërrimi i rregullt i të brendshmeve.

●            Preferimi i të brendshmeve prej pambuku.

●            Shmangia e rrobave shumë të ngushta që krijojnë lagështi dhe nxehtësi.

Mbajtja e një flore vaginale të shëndetshme

Flora vaginale është mbrojtja e parë kundër mikroorganizmave.

Për ta ruajtur atë rekomandohet:

●            përdorimi i antibiotikëve vetëm kur janë të domosdoshëm;

●            ndjekja e plotë e trajtimit të përshkruar;

●            përdorimi i probiotikëve vetëm sipas rekomandimit të mjekut;

●            trajtimi i menjëhershëm i çdo infeksioni.

Vetëmjekimi me antibiotikë ose antimykotikë pa diagnozë mund të prishë edhe më shumë ekuilibrin vaginal.

Kujdesi gjatë aktivitetit seksual

Marrëdhëniet seksuale janë një pjesë normale e jetës edhe pas menopauzës, por ndryshimet hormonale mund ta bëjnë mukozën vaginale më të ndjeshme ndaj dëmtimeve dhe infeksioneve.

Për të ulur rrezikun rekomandohet:

●            përdorimi i lubrifikantëve me bazë uji në rast të tharjes vaginale;

●            përdorimi i prezervativit në marrëdhënie me partnerë të rinj ose kur ekziston rreziku për infeksione seksualisht të transmetueshme;

●            urinimi pas marrëdhënieve seksuale për të ulur rrezikun e infeksioneve urinare;

●            shmangia e marrëdhënieve seksuale nëse ka simptoma të forta infeksioni deri në përfundimin e trajtimit.

Rëndësia e hidratimit

Pirja e mjaftueshme e ujit ndihmon në funksionimin normal të traktit urinar dhe ul rrezikun e infeksioneve të fshikëzës.

Rekomandohet:

●            konsumimi i sasive të mjaftueshme të ujit gjatë ditës;

●            mosmbajtja e urinës për periudha të gjata;

●            zbrazja e plotë e fshikëzës gjatë urinimit.

Këto masa janë veçanërisht të rëndësishme për gratë që kanë infeksione urinare të përsëritura.

Kontrolli i sëmundjeve kronike

Disa sëmundje rrisin ndjeshëm rrezikun për infeksione.

Këto përfshijnë:

●            diabetin mellitus;

●            obezitetin;

●            sëmundjet që dobësojnë sistemin imunitar.

Mbajtja nën kontroll e glicemisë, ruajtja e peshës normale trupore dhe trajtimi i sëmundjeve kronike ndihmojnë në uljen e rrezikut të infeksioneve.

Vizitat periodike gjinekologjike

Shumë infeksione ose ndryshime të mukozës vaginale mund të zbulohen edhe para se të shfaqin simptoma.

Vizitat periodike ndihmojnë në:

●            diagnostikimin e hershëm;

●            trajtimin në kohë;

●            monitorimin e atrofisë vaginale;

●            vlerësimin e nevojës për terapi lokale me estrogjen;

●            parandalimin e komplikacioneve.

Gratë pas menopauzës nuk duhet të ndërpresin kontrollet gjinekologjike vetëm sepse nuk kanë më cikël menstrual.

Mite dhe fakte rreth infeksioneve në menopauzë

Miti 1: Pas menopauzës nuk mund të bësh më infeksione vaginale.

Fakt: Rënia e estrogjenit ndryshon florën vaginale dhe e bën vaginën më të ndjeshme ndaj infeksioneve. Për shumë gra, rreziku madje rritet pas menopauzës.

Miti 2: Çdo kruarje ose djegie është infeksion.

Fakt: Jo. Shumë gra kanë djegie ose kruarje për shkak të tharjes vaginale dhe atrofisë së mukozës, pa pasur një infeksion. Prandaj, diagnoza duhet të vendoset nga mjeku.

Miti 3: Antibiotikët janë trajtimi më i mirë për çdo infeksion.

Fakt: Antibiotikët trajtojnë vetëm infeksionet bakteriale. Infeksionet mykotike, virale ose simptomat e shkaktuara nga mungesa e estrogjenit kërkojnë trajtime të ndryshme.

Miti 4: Nëse simptomat zhduken vetë, problemi është zgjidhur.

Fakt: Simptomat mund të qetësohen përkohësisht, ndërsa infeksioni ose shkaku i tyre mund të vazhdojë. Vizita gjinekologjike mbetet e rëndësishme.

Miti 5: Vetëm gratë seksualisht aktive bëjnë infeksione.

Fakt: Ndryshimet hormonale të menopauzës mund të favorizojnë infeksionet edhe tek gratë që nuk janë seksualisht aktive.

Miti 6: Infeksionet urinare janë pjesë normale e plakjes.

Fakt: Edhe pse janë më të shpeshta pas menopauzës, ato nuk konsiderohen normale dhe duhen trajtuar për të shmangur komplikacionet.

Miti 7: Larja e shpeshtë e vaginës e mbron nga infeksionet.

Fakt: Larja e tepërt ose përdorimi i dushit vaginal mund të prishë florën normale dhe të rrisë rrezikun për infeksione.

Miti 8: Produktet intime me parfum janë më higjienike.

Fakt: Produktet me parfum ose kimikate irrituese mund të shkaktojnë acarim dhe të ndryshojnë pH-në vaginale, duke favorizuar infeksionet.

Miti 9: Vetëm kandidiaza shkakton kruarje.

Fakt: Kruarja mund të shkaktohet edhe nga vaginoza bakteriale, dermatitet, alergjitë, atrofia vaginale ose sëmundje të tjera të lëkurës.

Miti 10: Sekrecionet vaginale pas menopauzës janë gjithmonë shenjë infeksioni.

Fakt: Jo gjithmonë. Disa sekrecione mund të jenë normale, ndërsa të tjera mund të lidhen me atrofinë vaginale, polipet ose gjendje të tjera që kërkojnë vlerësim mjekësor.

Miti 11: Nëse nuk kam temperaturë, nuk kam infeksion.

Fakt: Shumica e infeksioneve vaginale nuk shoqërohen me temperaturë. Djegia, kruarja, era e pakëndshme ose sekrecionet janë shpesh simptomat kryesore.

Miti 12: Një trajtim që më ka bërë efekt më parë do të funksionojë gjithmonë.

Fakt: Shkaku i simptomave mund të jetë i ndryshëm çdo herë. Përdorimi i të njëjtit trajtim pa diagnozë mund të vonojë shërimin.

Miti 13: Partneri nuk ka nevojë të trajtohet.

Fakt: Në disa infeksione seksualisht të transmetueshme, trajtimi i partnerit është i domosdoshëm për të shmangur riinfektimin.

Miti 14: Probiotikët zëvendësojnë antibiotikët.

Fakt: Probiotikët mund të ndihmojnë në rikthimin e florës vaginale, por nuk trajtojnë një infeksion bakterial ose mykotik aktiv.

Miti 15: Estrogjeni lokal është i rrezikshëm për të gjitha gratë.

Fakt: Estrogjeni lokal vaginal ka përthithje minimale në qarkullimin e gjakut dhe për shumë gra është një trajtim i sigurt dhe efektiv. Megjithatë, ai duhet të përdoret vetëm pas këshillimit me gjinekologun.

Miti 16: Pasi kalon menopauza, nuk ka më nevojë për vizita gjinekologjike.

Fakt: Vizitat periodike mbeten shumë të rëndësishme për diagnostikimin e infeksioneve, ndryshimeve të mukozës vaginale, patologjive të qafës së mitrës dhe problemeve të tjera gjinekologjike.

Miti 17: Vetëm gratë me higjienë të dobët bëjnë infeksione.

Fakt: Shumë infeksione lidhen me ndryshimet hormonale, diabetin, përdorimin e antibiotikëve ose dobësimin e sistemit imunitar dhe jo domosdoshmërisht me mungesën e higjienës.

Miti 18: Të gjitha infeksionet vaginale kanë erë të keqe.

Fakt: Jo. Disa infeksione, si kandidiaza, zakonisht nuk shoqërohen me erë të fortë, ndërsa vaginoza bakteriale shpesh karakterizohet nga një erë e pakëndshme.

Miti 19: Nëse analizat kanë dalë normale një herë, nuk kam nevojë t’i përsëris.

Fakt: Nëse simptomat rikthehen ose ndryshojnë, mund të jetë e nevojshme të përsëriten analizat për të identifikuar shkakun aktual.

Miti 20: Infeksionet në menopauzë nuk ndikojnë në cilësinë e jetës.

Fakt: Infeksionet e përsëritura mund të shkaktojnë dhimbje, parehati, pagjumësi, ankth, kufizim të aktivitetit seksual dhe ulje të cilësisë së jetës. Trajtimi në kohë ndihmon në rikthimin e mirëqenies fizike dhe emocionale.

Këshilla nga Klinika Tradita

Në Klinikën Tradita besojmë se parandalimi dhe diagnostikimi i hershëm janë mënyra më e mirë për të ruajtur shëndetin intim gjatë menopauzës.

Ne ju këshillojmë që:

●            Mos e neglizhoni kruarjen, djegien apo sekrecionet e pazakonta.

●            Mos përdorni antibiotikë ose ovula vaginale pa rekomandimin e mjekut.

●            Kryeni analiza përpara se të filloni trajtimin, sidomos nëse infeksionet përsëriten.

●            Mbani nën kontroll diabetin dhe sëmundjet e tjera kronike.

●            Kujdesuni për higjienën intime pa e tepruar me produkte irrituese.

●            Përdorni lubrifikantë ose trajtime lokale vetëm sipas udhëzimit të gjinekologut.

●            Kryeni kontrolle gjinekologjike periodike edhe pas menopauzës.

●            Nëse keni infeksione urinare të shpeshta, diskutoni me mjekun për strategjitë e parandalimit afatgjatë.

●            Ndiqni një stil jetese të shëndetshëm me ushqyerje të ekuilibruar, aktivitet fizik dhe hidratim të mirë.

●            Kërkoni ndihmë mjekësore sa herë që simptomat përsëriten ose nuk përmirësohen me trajtimin e përshkruar.

Kujdesi i vazhdueshëm për shëndetin gjinekologjik gjatë menopauzës ndihmon jo vetëm në parandalimin e infeksioneve, por edhe në ruajtjen e cilësisë së jetës, komoditetit dhe mirëqenies së gruas.

Pyetjet më të shpeshta (FAQ)

1. A janë më të zakonshme infeksionet pas menopauzës?

Po. Pas menopauzës niveli i estrogjenit bie, gjë që ndryshon florën vaginale, rrit pH-në dhe dobëson mbrojtjen natyrale të vaginës dhe traktit urinar. Kjo e bën gruan më të ndjeshme ndaj infeksioneve.

2. Cilat janë infeksionet më të shpeshta në menopauzë?

Më të zakonshmet janë:

●            Infeksionet urinare.

●            Vaginoza bakteriale.

●            Kandidiaza vaginale.

●            Infeksionet seksualisht të transmetueshme, si HPV, klamidia, gonorrea, trikomoniaza dhe herpesi gjenital.

3. Si ta dalloj nëse kam infeksion apo vetëm tharje vaginale?

Tharja vaginale dhe Sindroma Gjenitourinare e Menopauzës mund të shkaktojnë djegie, kruarje dhe dhimbje gjatë marrëdhënieve seksuale, simptoma që ngjajnë me infeksionet. Vetëm vizita gjinekologjike dhe analizat laboratorike mund të përcaktojnë shkakun e saktë.

4. A duhet të përdor antibiotikë sapo të shfaqen simptomat?

Jo. Antibiotikët duhet të përdoren vetëm me rekomandimin e mjekut dhe kur është konfirmuar një infeksion bakterial. Përdorimi i panevojshëm mund të shkaktojë rezistencë bakteriale dhe të prishë florën vaginale.

5. Pse më rikthehen shpesh infeksionet urinare?

Shkaktarët më të zakonshëm janë:

●            mungesa e estrogjenit;

●            diabeti;

●            prolapsi i organeve pelvike;

●            zbrazja jo e plotë e fshikëzës;

●            ndryshimet e florës vaginale.

Në këto raste nevojitet një vlerësim më i detajuar nga gjinekologu ose urologu.

6. A ndihmojnë probiotikët?

Probiotikët mund të ndihmojnë në rikthimin e ekuilibrit të florës vaginale në disa raste, por nuk trajtojnë një infeksion aktiv dhe nuk duhet të përdoren si zëvendësim i trajtimit mjekësor.

7. A mund të përdoret estrogjeni lokal për të parandaluar infeksionet?

Tek disa gra, terapia lokale me estrogjen përmirëson shëndetin e mukozës vaginale dhe mund të ulë rrezikun e infeksioneve urinare të përsëritura. Ky trajtim duhet të rekomandohet vetëm nga mjeku pas një vlerësimi individual.

8. A mund të vazhdoj marrëdhëniet seksuale gjatë trajtimit?

Nëse simptomat janë të forta, si djegie, dhimbje ose sekrecione të shumta, rekomandohet shmangia e marrëdhënieve seksuale deri në përfundimin e trajtimit dhe përmirësimin e simptomave.

9. A është normale të kem sekrecione vaginale pas menopauzës?

Një sasi e vogël sekrecionesh mund të jetë normale, por sekrecionet me erë të pakëndshme, ngjyrë të pazakontë ose të shoqëruara me kruarje dhe djegie duhet të vlerësohen nga mjeku.

10. A mund të shkaktojë diabeti infeksione më të shpeshta?

Po. Nivelet e larta të sheqerit në gjak favorizojnë shumimin e baktereve dhe kërpudhave, duke rritur rrezikun e infeksioneve vaginale dhe urinare.

11. A janë infeksionet në menopauzë ngjitëse?

Jo të gjitha. Infeksionet urinare, për shembull, nuk transmetohen seksualisht. Megjithatë, disa infeksione si klamidia, gonorrea, trikomoniaza dhe herpesi gjenital transmetohen gjatë marrëdhënieve seksuale.

12. Kur duhet të bëj analiza?

Analizat rekomandohen kur simptomat janë të përsëritura, nuk përmirësohen me trajtimin fillestar, shoqërohen me temperaturë, gjakderdhje ose kur mjeku dyshon për një infeksion specifik.

13. A mund të parandalohet rikthimi i infeksioneve?

Po. Higjiena e duhur intime, kontrolli i diabetit, hidratimi i mirë, trajtimi i atrofisë vaginale kur është i nevojshëm dhe kontrollet gjinekologjike periodike ndihmojnë në uljen e rrezikut të rikthimit.

14. A duhet të vizitohem edhe nëse simptomat largohen vetë?

Po. Nëse simptomat kanë qenë të forta ose janë përsëritur disa herë, vizita gjinekologjike ndihmon në identifikimin e shkakut dhe në parandalimin e episodeve të ardhshme.

15. Kur duhet të kërkoj ndihmë urgjente?

Duhet të kontaktoni menjëherë mjekun nëse keni:

●            temperaturë të lartë;

●            dhimbje të forta në fund të barkut ose në shpinë;

●            gjakderdhje vaginale të pazakontë;

●            urinë me gjak;

●            pamundësi për të urinuar;

●            simptoma që përkeqësohen pavarësisht trajtimit.

Përfundim

Infeksionet gjatë menopauzës janë një problem i zakonshëm, por në shumicën e rasteve mund të diagnostikohen dhe trajtohen me sukses. Ndryshimet hormonale e bëjnë vaginën dhe traktin urinar më të ndjeshëm ndaj mikroorganizmave, por kujdesi i përditshëm, kontrollet periodike dhe trajtimi i hershëm ndihmojnë në ruajtjen e shëndetit intim.

Nëse përjetoni djegie, kruarje, sekrecione të pazakonta, urinim të shpeshtë ose dhimbje gjatë marrëdhënieve seksuale, mos i neglizhoni simptomat. Një vizitë gjinekologjike dhe analizat e duhura janë hapi i parë drejt një trajtimi të personalizuar dhe parandalimit të rikthimit të infeksioneve.

Literatura

1.            The North American Menopause Society (NAMS). The 2023 Nonhormone Therapy Position Statement of The Menopause Society. Menopause. 2023.

2.            American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Management of Genitourinary Syndrome of Menopause. Committee Opinion. Reaffirmed 2024.

3.            European Association of Urology (EAU). Guidelines on Urological Infections. 2025 Edition.

4.            European Society of Human Reproduction and Embryology (ESHRE). Guideline on Menopause and Midlife Health. 2023.

5.            World Health Organization (WHO). Sexually Transmitted Infections (STIs): Fact Sheets. Updated 2024.

6.            Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Sexually Transmitted Infections Treatment Guidelines. Updated 2024.

7.            Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Urinary Tract Infection: Clinical Guidance. 2024.

8.            International Urogynecological Association (IUGA). Genitourinary Syndrome of Menopause. 2024.

9.            American Urological Association (AUA). Recurrent Uncomplicated Urinary Tract Infections in Women: Guideline. Updated 2024.

10.         International Society for the Study of Women’s Sexual Health (ISSWSH). Management of Genitourinary Syndrome of Menopause. 2023.

11.         Berek JS. Berek & Novak’s Gynecology. 16th Edition. Wolters Kluwer; 2024.

12.         Williams Gynecology. 5th Edition. McGraw-Hill Education; 2023.

13.         Comprehensive Gynecology. 9th Edition. Elsevier; 2025.

14.         Hacker & Moore’s Essentials of Obstetrics and Gynecology. 7th Edition. Elsevier; 2024.

15.         UpToDate. Genitourinary Syndrome of Menopause, Recurrent Urinary Tract Infections and Vaginal Infections in Postmenopausal Women. Përditësuar 2025.

Ju keshillojme te merrni informacione profesionale nga IUGA.