Pyetjet më të shpeshta për menopauzën

Pyetje për menopauzën – Menopauza është një nga fazat më të rëndësishme në jetën e një gruaje dhe shoqërohet me ndryshime hormonale, fizike dhe emocionale. Edhe pse është një proces natyral, shumë gra kanë paqartësi dhe shqetësime për simptomat, trajtimet dhe ndikimin që menopauza mund të ketë në shëndetin e tyre.

Pyetje për menopauzën – Pyetjet që bëhen më shpesh lidhen me moshën e fillimit të menopauzës, mënyrën se si diagnostikohet, simptomat më të zakonshme, trajtimin hormonal, ushqyerjen, aktivitetin fizik dhe jetën seksuale. Informimi i saktë është hapi i parë për të përballuar këtë periudhë me qetësi dhe për të marrë vendime të bazuara në prova shkencore.

Ky artikull u përgjigjet pyetjeve më të zakonshme që bëjnë gratë gjatë periudhës së perimenopauzës, menopauzës dhe postmenopauzës.

1. Çfarë është menopauza?

Menopauza është momenti kur menstruacionet kanë munguar për 12 muaj rresht dhe nuk ka një shkak tjetër mjekësor që e shpjegon këtë mungesë.

Ajo ndodh si rezultat i uljes graduale të funksionit të vezoreve dhe rënies së prodhimit të hormoneve estrogjen dhe progesteron.

Menopauza nuk është një sëmundje, por një proces biologjik normal që shënon fundin e periudhës riprodhuese të gruas.

2. Në çfarë moshe fillon menopauza?

Mosha mesatare e menopauzës natyrale është rreth 51 vjeç, por ajo mund të ndodhë normalisht midis 45 dhe 55 vjeç.

Megjithatë, ka edhe situata të veçanta:

●          Menopauza e parakohshme: para moshës 40 vjeç.

●          Menopauza e hershme: ndërmjet 40–45 vjeç.

●          Menopauza natyrale: zakonisht 45–55 vjeç.

Mosha në të cilën ndodh menopauza ndikohet nga faktorë gjenetikë, mënyra e jetesës, pirja e duhanit, disa sëmundje dhe trajtime si kimioterapia ose kirurgjia e vezoreve.

3. Çfarë është perimenopauza?

Perimenopauza është periudha e tranzicionit përpara menopauzës.

Ajo mund të zgjasë nga 2 deri në 8 vjet, ndërsa tek disa gra edhe më gjatë.

Gjatë kësaj periudhe:

●          menstruacionet bëhen të parregullta;

●          ovulacioni nuk ndodh çdo muaj;

●          hormonet luhaten;

●          fillojnë simptomat karakteristike të menopauzës.

Shumë gra ngatërrojnë perimenopauzën me menopauzën, por ato nuk janë e njëjta gjë. Gruaja konsiderohet në menopauzë vetëm pasi kanë kaluar 12 muaj pa menstruacione.

4. Cilat janë shenjat e para të menopauzës?

Shenjat ndryshojnë nga një grua tek tjetra.

Simptomat më të zakonshme janë:

●          cikël menstrual i parregullt;

●          vonesa ose afrime të menstruacioneve;

●          valë të nxehti;

●          djersitje gjatë natës;

●          pagjumësi;

●          lodhje;

●          nervozizëm;

●          luhatje humori;

●          ankth;

●          tharje vaginale;

●          ulje e dëshirës seksuale.

Jo çdo grua do t’i përjetojë të gjitha këto simptoma dhe intensiteti i tyre mund të ndryshojë ndjeshëm.

5. Si diagnostikohet menopauza?

Në shumicën e rasteve, diagnoza bazohet në:

●          moshën e gruas;

●          historinë menstruale;

●          simptomat karakteristike.

Tek gratë mbi 45 vjeç, zakonisht nuk nevojiten analiza hormonale për të vendosur diagnozën, nëse historia klinike është tipike.

Analizat mund të jenë të nevojshme në raste të veçanta, si:

●          menopauzë e dyshuar para moshës 45 vjeç;

●          mungesë menstruacionesh për arsye të paqarta;

●          simptoma atipike;

●          dyshim për sëmundje të tjera hormonale.

6. Cilat analiza mund të kërkohen?

Kur mjeku e konsideron të nevojshme, mund të rekomandohen:

●          FSH (Hormoni Folikulostimulues);

●          Estradioli;

●          TSH për të përjashtuar çrregullimet e tiroides;

●          Prolaktina në raste të përzgjedhura;

●          Analiza të përgjithshme të gjakut;

●          Glicemia;

●          Profili lipidik;

●          Vitamina D;

●          Densitometria kockore (DEXA), sipas moshës dhe faktorëve të rrezikut.

Analizat nuk janë të njëjta për çdo grua dhe zgjidhen sipas simptomave dhe historisë mjekësore.

7. Sa zgjasin simptomat e menopauzës?

Kjo është një nga pyetjet më të shpeshta.

Tek disa gra simptomat zgjasin vetëm disa muaj, ndërsa tek të tjera mund të vazhdojnë për 7–10 vjet ose edhe më gjatë.

Valët e të nxehtit dhe djersitjet gjatë natës zakonisht janë më intensive në vitet e para pas menopauzës, ndërsa simptomat gjenitourinare, si tharja vaginale, kanë tendencë të vazhdojnë ose të përkeqësohen nëse nuk trajtohen.

8. A është e mundur shtatzënia gjatë perimenopauzës?

Po.

Për sa kohë që gruaja vazhdon të ovulojë, edhe në mënyrë të parregullt, shtatzënia është ende e mundur.

Prandaj, nëse nuk dëshiron shtatzëni, rekomandohet përdorimi i kontracepsionit derisa të kenë kaluar:

●          12 muaj pa menstruacione tek gratë mbi 50 vjeç;

●          ose sipas këshillës së mjekut në rastet e tjera.

9. A është menopauza e njëjtë për çdo grua?

Jo.

Çdo grua e përjeton menopauzën ndryshe.

Ndryshimet varen nga:

●          gjenetika;

●          gjendja shëndetësore;

●          pesha trupore;

●          aktiviteti fizik;

●          ushqyerja;

●          pirja e duhanit;

●          niveli i stresit;

●          sëmundjet kronike;

●          përdorimi i disa medikamenteve.

Disa gra kalojnë menopauzën me simptoma minimale, ndërsa të tjera kanë simptoma që ndikojnë ndjeshëm në jetën e përditshme.

10. A është normale shtimi në peshë gjatë menopauzës?

Po, shumë gra vënë re një shtim gradual të peshës gjatë perimenopauzës dhe pas menopauzës. Megjithatë, menopauza nuk është shkaku i vetëm.

Shtimi në peshë lidhet me:

●          ngadalësimin e metabolizmit me kalimin e moshës;

●          uljen e masës muskulore;

●          ndryshimet hormonale;

●          aktivitetin fizik më të ulët;

●          zakonet ushqimore.

Një ndryshim karakteristik është grumbullimi i yndyrës në zonën e barkut. Kjo rrit rrezikun për diabet të tipit 2, hipertension dhe sëmundje kardiovaskulare.

Për të mbajtur një peshë të shëndetshme rekomandohen:

●          aktivitet fizik i rregullt;

●          dietë e ekuilibruar;

●          konsum i mjaftueshëm i proteinave;

●          kufizimi i sheqernave dhe ushqimeve ultra të përpunuara.

11. Pse shfaqen valët e të nxehtit?

Valët e të nxehtit janë simptoma më karakteristike e menopauzës.

Ato ndodhin për shkak të uljes së estrogjenit, i cili ndikon në qendrën e rregullimit të temperaturës në tru.

Gjatë një vale të nxehti gruaja mund të ndiejë:

●          nxehtësi të papritur në fytyrë dhe kraharor;

●          skuqje të lëkurës;

●          djersitje;

●          rrahje të shpejta të zemrës;

●          ndjesi të ftohti pas episodit.

Këto episode mund të zgjasin nga disa sekonda deri në disa minuta dhe shpesh janë më të shpeshta gjatë natës.

12. A janë normale djersitjet gjatë natës?

Po.

Djersitjet gjatë natës janë në fakt valë të nxehti që ndodhin gjatë gjumit.

Ato mund të shkaktojnë:

●          zgjime të shpeshta;

●          pagjumësi;

●          lodhje kronike;

●          përgjumje gjatë ditës;

●          ulje të përqendrimit.

Mbajtja e dhomës së freskët, përdorimi i veshjeve të lehta dhe shmangia e ushqimeve pikante ose alkoolit në mbrëmje mund të ndihmojnë në lehtësimin e simptomave.

13. A ndikon menopauza në humor?

Po.

Luhatjet hormonale mund të ndikojnë në neurotransmetuesit e trurit, duke bërë që disa gra të përjetojnë:

●          nervozizëm;

●          ankth;

●          luhatje humori;

●          ulje të motivimit;

●          trishtim.

Megjithatë, jo çdo ndryshim humori është pasojë e menopauzës. Stresi, problemet familjare, mungesa e gjumit dhe sëmundjet kronike mund të luajnë gjithashtu një rol të rëndësishëm.

Nëse simptomat zgjasin ose ndikojnë në jetën e përditshme, rekomandohet konsultimi me mjekun.

14. A ndikon menopauza në kujtesë?

Shumë gra raportojnë:

●          harresë të lehtë;

●          vështirësi në përqendrim;

●          ndjesinë e “mjegullës mendore” (brain fog).

Këto ndryshime janë zakonisht të përkohshme dhe lidhen me:

●          ndryshimet hormonale;

●          pagjumësinë;

●          stresin;

●          ankthin.

Aktiviteti fizik, gjumi cilësor, ushqyerja e shëndetshme dhe stimulimi mendor ndihmojnë në ruajtjen e funksioneve njohëse.

15. A ndikon menopauza në shëndetin e kockave?

Po.

Estrogjeni mbron densitetin kockor. Pas menopauzës, humbja e këtij hormoni përshpejton humbjen e masës kockore, duke rritur rrezikun për osteopeni dhe osteoporozë.

Për të mbrojtur kockat rekomandohen:

●          marrja e mjaftueshme e kalciumit;

●          vitamina D sipas nevojës;

●          ushtrime me peshë dhe rezistencë;

●          shmangia e duhanit;

●          kufizimi i alkoolit.

Tek gratë me faktorë rreziku mund të rekomandohet densitometria kockore (DEXA).

16. A rrit menopauza rrezikun për sëmundje të zemrës?

Po.

Pas menopauzës rritet rreziku për:

●          hipertension;

●          kolesterol të lartë;

●          aterosklerozë;

●          infarkt të miokardit;

●          goditje në tru.

Kjo ndodh pjesërisht për shkak të uljes së estrogjenit, por ndikojnë edhe mosha dhe faktorët e stilit të jetesës.

Kontrollet periodike të tensionit arterial, glicemisë dhe profilit lipidik janë shumë të rëndësishme.

17. A është normale tharja vaginale?

Po.

Tharja vaginale është një nga simptomat më të zakonshme të menopauzës.

Ajo mund të shkaktojë:

●          djegie;

●          kruarje;

●          irritim;

●          dhimbje gjatë marrëdhënieve seksuale;

●          infeksione urinare të përsëritura.

Simptomat mund të përmirësohen me:

●          hidratues vaginalë;

●          lubrifikantë;

●          terapi lokale me estrogjen, kur rekomandohet nga mjeku.

18. A ndikon menopauza në dëshirën seksuale?

Po, por jo tek të gjitha gratë.

Disa përjetojnë ulje të dëshirës seksuale për shkak të:

●          ndryshimeve hormonale;

●          tharjes vaginale;

●          dhimbjes gjatë marrëdhënieve;

●          lodhjes;

●          stresit;

●          problemeve emocionale.

Ndërsa tek disa gra dëshira seksuale mbetet e pandryshuar ose madje përmirësohet, pasi nuk ekziston më frika nga një shtatzëni e padëshiruar.

19. A mund të trajtohen simptomat e menopauzës?

Po.

Trajtimi varet nga lloji dhe ashpërsia e simptomave.

Mund të përfshijë:

●          ndryshime në stilin e jetesës;

●          aktivitet fizik;

●          ushqyerje të shëndetshme;

●          terapi jo hormonale;

●          terapi hormonale, kur është e përshtatshme;

●          lubrifikantë dhe hidratues vaginalë;

●          mbështetje psikologjike.

Qëllimi i trajtimit është përmirësimi i cilësisë së jetës dhe jo vetëm lehtësimi i simptomave.

20. A është terapia hormonale e sigurt?

Terapia hormonale është trajtimi më efektiv për valët e të nxehtit dhe disa simptoma të tjera të menopauzës.

Megjithatë, ajo nuk është e përshtatshme për çdo grua.

Para fillimit të saj, mjeku vlerëson:

●          moshën;

●          kohën që ka kaluar nga menopauza;

●          historinë personale dhe familjare;

●          rrezikun për trombozë;

●          historinë e kancerit të gjirit ose endometrit;

●          sëmundjet kardiovaskulare.

Kur përzgjidhet pacientja e duhur dhe trajtimi monitorohet rregullisht, terapia hormonale mund të ofrojë përfitime të rëndësishme dhe të përmirësojë ndjeshëm cilësinë e jetës.

21. A duhet të ndryshoj mënyrën e të ushqyerit gjatë menopauzës?

Po.

Një ushqyerje e shëndetshme ndihmon në kontrollin e peshës, ul rrezikun për sëmundje kardiovaskulare, diabet dhe osteoporozë, si edhe mund të lehtësojë disa simptoma të menopauzës.

Rekomandohen:

●          fruta dhe perime të freskëta çdo ditë;

●          drithëra integrale;

●          peshk, veçanërisht ai i pasur me omega-3;

●          bishtajore;

●          arra dhe fara;

●          produkte bulmeti me pak yndyrë ose alternativa të pasura me kalcium;

●          vaj ulliri si burim kryesor yndyre.

Duhet të kufizohen:

●          ushqimet ultra të përpunuara;

●          pijet me shumë sheqer;

●          ëmbëlsirat;

●          ushqimet shumë të kripura;

●          yndyrnat trans.

Një dietë e balancuar ndikon pozitivisht jo vetëm në peshë, por edhe në nivelin e energjisë dhe mirëqenien e përgjithshme.

22. A duhet të marr suplemente?

Jo domosdoshmërisht.

Suplementet nuk duhet të merren pa këshillën e mjekut.

Në disa raste mund të rekomandohen:

●          kalcium;

●          vitaminë D;

●          omega-3;

●          magnez;

●          vitamina të grupit B;

●          suplemente të tjera sipas mungesave të identifikuara.

Nevoja për suplemente varet nga dieta, analizat laboratorike dhe gjendja shëndetësore e çdo gruaje.

23. A ndihmojnë fitoestrogjenet?

Fitoestrogjenet janë substanca me origjinë bimore që kanë një strukturë të ngjashme me estrogjenin.

Ato gjenden në:

●          sojë;

●          tofu;

●          farat e lirit;

●          farat e susamit;

●          disa bishtajore.

Disa studime sugjerojnë se ato mund të ndihmojnë në lehtësimin e valëve të të nxehtit tek disa gra, por efekti nuk është i njëjtë për të gjitha. Për këtë arsye, përdorimi i tyre duhet të diskutohet me mjekun, veçanërisht tek gratë me histori të disa llojeve të kancerit.

24. Çfarë aktiviteti fizik rekomandohet?

Aktiviteti fizik është një nga mënyrat më efektive për të ruajtur shëndetin gjatë menopauzës.

Rekomandohen të paktën 150 minuta aktivitet fizik me intensitet të moderuar në javë, si:

●          ecje e shpejtë;

●          not;

●          biçikletë;

●          vallëzim;

●          joga;

●          pilates.

Gjithashtu rekomandohen ushtrime force 2–3 herë në javë për të ruajtur masën muskulore dhe densitetin e kockave.

25. A duhet të vazhdoj kontrollet gjinekologjike edhe pas menopauzës?

Po.

Edhe nëse menstruacionet kanë përfunduar, kontrollet gjinekologjike mbeten shumë të rëndësishme.

Ato ndihmojnë në:

●          depistimin e hershëm të kancerit të qafës së mitrës sipas udhëzimeve;

●          vlerësimin e shëndetit vaginal;

●          diagnostikimin e prolapsit ose inkontinencës urinare;

●          vlerësimin e çdo gjakderdhjeje pas menopauzës;

●          diskutimin e simptomave dhe trajtimeve të mundshme.

26. A është normale gjakderdhja pas menopauzës?

Jo.

Çdo gjakderdhje vaginale që ndodh pas 12 muajsh pa menstruacione duhet të konsiderohet jonormale derisa të provohet e kundërta.

Shkaqet mund të jenë:

●          hollimi i mukozës vaginale;

●          polipet;

●          hiperplazia e endometrit;

●          përdorimi i disa terapive hormonale;

●          në raste më të rralla, kanceri i endometrit.

Prandaj, çdo gjakderdhje pas menopauzës kërkon vlerësim gjinekologjik sa më shpejt.

27. A mund të parandalohet menopauza?

Jo.

Menopauza është një proces natyral biologjik dhe nuk mund të parandalohet.

Megjithatë, një stil jetese i shëndetshëm mund të ndihmojë në:

●          reduktimin e simptomave;

●          ruajtjen e shëndetit të zemrës;

●          mbrojtjen e kockave;

●          përmirësimin e cilësisë së jetës.

28. A ndikon duhani në menopauzë?

Po.

Pirja e duhanit lidhet me:

●          menopauzë më të hershme;

●          valë të nxehti më të forta;

●          rrezik më të lartë për osteoporozë;

●          rrezik më të lartë për sëmundje kardiovaskulare.

Lënia e duhanit është një nga hapat më të rëndësishëm për përmirësimin e shëndetit gjatë menopauzës.

29. A është e nevojshme të kontrollohet densiteti i kockave?

Tek shumë gra po.

Mjeku mund të rekomandojë densitometrinë kockore (DEXA) nëse ekzistojnë faktorë rreziku si:

●          menopauza e hershme;

●          histori familjare e osteoporozës;

●          fraktura pas traumave të lehta;

●          përdorim afatgjatë i kortikosteroideve;

●          peshë trupore shumë e ulët.

Ky ekzaminim ndihmon në diagnostikimin e hershëm të osteopenisë dhe osteoporozës.

30. Cilat janë mitet më të zakonshme për menopauzën?

Miti 1: Menopauza është një sëmundje.

Fakt: Menopauza është një proces natyral i plakjes riprodhuese.

Miti 2: Të gjitha gratë kanë simptoma të rënda.

Fakt: Intensiteti i simptomave ndryshon shumë nga një grua tek tjetra.

Miti 3: Pas menopauzës nuk mund të kem më një jetë aktive.

Fakt: Shumica e grave vazhdojnë të kenë një jetë aktive, të shëndetshme dhe produktive.

Miti 4: Terapia hormonale është e rrezikshme për të gjitha gratë.

Fakt: Për shumë gra të përzgjedhura me kujdes, terapia hormonale është e sigurt dhe shumë efektive kur përdoret sipas rekomandimeve mjekësore.

Miti 5: Nuk ka asgjë që mund të bëhet për simptomat.

Fakt: Ekzistojnë shumë mënyra për të lehtësuar simptomat, duke përfshirë ndryshimet në stilin e jetesës, terapitë hormonale dhe johormonale, fizioterapinë e dyshemesë pelvike dhe mbështetjen psikologjike.

Mesazhi kryesor

Menopauza është një periudhë ndryshimesh, por nuk duhet të shihet me frikë. Informimi i saktë, kontrollet periodike dhe bashkëpunimi me gjinekologun janë çelësi për të ruajtur shëndetin dhe cilësinë e jetës.

Shumica e pyetjeve që shqetësojnë gratë kanë përgjigje të qarta dhe zgjidhje efektive. Sa më herët të kërkohet ndihmë profesionale, aq më lehtë mund të menaxhohen simptomat dhe të parandalohet shfaqja e komplikacioneve.

Këshilla nga Klinika Tradita

Në Klinikën Tradita, ne besojmë se menopauza nuk është fundi i një etape, por fillimi i një faze të re të jetës së gruas. Me informacionin e duhur, kontrolle të rregullta dhe trajtim të personalizuar kur është i nevojshëm, shumica e grave mund të vazhdojnë të kenë një jetë aktive, të shëndetshme dhe me cilësi të lartë.

1. Mos i neglizhoni simptomat

Valët e të nxehtit, djersitjet gjatë natës, pagjumësia, tharja vaginale apo ndryshimet e humorit nuk janë simptoma që duhet të durohen në heshtje. Nëse ato ndikojnë në jetën tuaj të përditshme, konsultohuni me gjinekologun.

2. Kryeni kontrolle gjinekologjike periodike

Edhe pas menopauzës është e rëndësishme të vazhdoni vizitat gjinekologjike për:

●          kontrollin e shëndetit vaginal;

●          depistimin sipas udhëzimeve për kancerin e qafës së mitrës;

●          vlerësimin e endometrit në rast gjakderdhjeje;

●          diagnostikimin e prolapsit ose inkontinencës urinare.

3. Kujdesuni për shëndetin e kockave

Pas menopauzës rritet rreziku për osteoporozë.

Për këtë arsye rekomandohet:

●          konsum i mjaftueshëm i kalciumit;

●          marrja e vitaminës D sipas këshillës së mjekut;

●          ushtrime me peshë dhe rezistencë;

●          ekspozim i moderuar në diell;

●          shmangia e duhanit.

4. Mbroni zemrën tuaj

Kontrolloni rregullisht:

●          tensionin arterial;

●          kolesterolin;

●          gliceminë;

●          peshën trupore;

●          perimetrin e belit.

Një stil jetese i shëndetshëm ul ndjeshëm rrezikun për sëmundje kardiovaskulare.

5. Bëni aktivitet fizik çdo ditë

Synoni të paktën 30 minuta aktivitet fizik në shumicën e ditëve të javës.

Ecja, noti, biçikleta, joga dhe ushtrimet e forcës ndihmojnë në:

●          ruajtjen e masës muskulore;

●          mbrojtjen e kockave;

●          kontrollin e peshës;

●          përmirësimin e humorit;

●          uljen e stresit.

6. Kujdesuni për gjumin

Për të përmirësuar cilësinë e gjumit:

●          mbani orar të rregullt;

●          shmangni ekranet para gjumit;

●          kufizoni kafenë në orët e pasdites;

●          mbani dhomën e freskët gjatë natës.

7. Mos u vetë-mjekoni

Mos filloni terapi hormonale, suplemente ose produkte bimore vetëm mbi bazën e këshillave nga interneti apo miqtë. Çdo trajtim duhet të përshtatet sipas historisë suaj mjekësore.

8. Flisni hapur me mjekun dhe partnerin

Menopauza mund të ndikojë në humor, dëshirën seksuale dhe marrëdhënien në çift. Komunikimi i hapur me partnerin dhe konsultimi me specialistin ndihmojnë në gjetjen e zgjidhjeve efektive.

FAQ – 15 pyetjet më të shpeshta

1. Kur konsiderohet se kam hyrë në menopauzë?

Kur kanë kaluar 12 muaj rresht pa menstruacione dhe nuk ka një shkak tjetër mjekësor për mungesën e tyre.

2. A është normale që cikli të bëhet i parregullt para menopauzës?

Po. Ky është një nga shenjat më të zakonshme të perimenopauzës.

3. A mund të mbetem shtatzënë gjatë perimenopauzës?

Po. Derisa menstruacionet të kenë munguar për 12 muaj, shtatzënia është ende e mundur.

4. A duhet të bëj analiza hormonale për të diagnostikuar menopauzën?

Jo gjithmonë. Tek shumica e grave mbi 45 vjeç diagnoza vendoset nga historia klinike dhe simptomat.

5. Pse kam valë të nxehti?

Ato shkaktohen nga ulja e estrogjenit dhe ndryshimet në qendrën e rregullimit të temperaturës në tru.

6. A është normale të shtoj peshë?

Po, por shtimi në peshë nuk është i pashmangshëm. Një dietë e shëndetshme dhe aktiviteti fizik ndihmojnë në kontrollin e saj.

7. A mund të kem ende dëshirë seksuale pas menopauzës?

Po. Shumë gra vazhdojnë të kenë një jetë seksuale aktive dhe të kënaqshme.

8. A është normale tharja vaginale?

Po. Është një simptomë e zakonshme dhe mund të trajtohet me lubrifikantë, hidratues vaginalë ose terapi lokale me estrogjen, sipas rekomandimit të mjekut.

9. A duhet të marr terapi hormonale?

Jo domosdoshmërisht. Terapia hormonale rekomandohet vetëm për gratë që kanë indikacion dhe pas një vlerësimi individual të përfitimeve dhe rreziqeve.

10. A mund të bëj aktivitet fizik?

Po. Aktiviteti fizik është një nga mënyrat më të mira për të ruajtur shëndetin gjatë menopauzës.

11. A ndikon menopauza në kujtesë?

Disa gra përjetojnë vështirësi të lehta në përqendrim dhe kujtesë, të cilat shpesh janë të përkohshme.

12. Çfarë duhet të bëj nëse kam gjakderdhje pas menopauzës?

Duhet të konsultoheni menjëherë me gjinekologun. Çdo gjakderdhje pas menopauzës kërkon vlerësim.

13. A duhet të kontrolloj densitetin e kockave?

Po, sidomos nëse keni faktorë rreziku për osteoporozë ose sipas rekomandimit të mjekut.

14. A mund të parandalohet menopauza?

Jo. Menopauza është një proces natyral biologjik, por simptomat dhe komplikacionet e saj mund të menaxhohen.

15. Kur duhet të kërkoj ndihmë nga gjinekologu?

Nëse simptomat janë të forta, ndikojnë në cilësinë e jetës, shfaqet gjakderdhje pas menopauzës, dhimbje gjatë marrëdhënieve seksuale ose shqetësime të tjera të vazhdueshme.

Literatura

1.         The Menopause Society. Menopause Practice: A Clinician’s Guide. 7th Edition. 2023.

2.         The Menopause Society. The 2023 Nonhormone Therapy Position Statement. Menopause. 2023.

3.         The Menopause Society. Patient Education Resources on Menopause.

4.         International Menopause Society. Recommendations on Midlife Women’s Health and Menopause.

5.         American College of Obstetricians and Gynecologists. Management of Menopausal Symptoms.

6.         National Institute for Health and Care Excellence. Menopause: Diagnosis and Management (NG23).

7.         World Health Organization. Healthy Ageing: Women and Ageing.

8.         International Osteoporosis Foundation. Postmenopausal Bone Health.

9.         Faubion SS, Larkin LC, Stuenkel CA, et al. Management of Menopausal Symptoms. Mayo Clinic Proceedings.

10.       Santoro N, Epperson CN, Mathews SB. Menopausal Symptoms and Their Management. Endocrinology and Metabolism Clinics of North America.

11.       Davis SR, Baber R, Panay N, et al. Global Consensus Recommendations on Menopause Care.

12.       North American Menopause Society. Hormone Therapy Position Statement.

13.       Pinkerton JV, Stovall DW, Kightlinger RS. Advances in the Treatment of Menopausal Symptoms.

14.       Shifren JL, Gass MLS. The Menopause Transition and Beyond.

15.       Baber RJ, Panay N, Fenton A. IMS Recommendations on Women’s Midlife Health and Menopause.

Ju keshillojme te merrni informacione profesionale nga IUGA.